Bir internet haber sitesi şirketiniz ya da yöneticilerinizden biri hakkında gerçeğe aykırı veya itibar zedeleyici bir haber yayımladı ve haber artık adınızla yapılan aramalarda üst sıralarda çıkıyor. Oysa Türk hukukunun doğrudan yayın kuruluşuna yönelttiği araç başkadır: cevap ve düzeltme hakkı, yaygın adıyla tekzip. Tekzip haberi silmez; yayıncıyı cevabınızı kısa bir süre içinde haberin yanında yayımlamakla yükümlü kılar ve bu yükümlülüğü sulh ceza hâkimliği güvence altına alır. Bu yazıda 5187 sayılı Basın Kanunu’nun 14. maddesine göre tekzip nasıl yapılır sorusunu ele alıyoruz: 2022’den bu yana internet haber sitelerine özgü kurallar, sürelerin sırası, hâkimin kabul edeceği metnin nasıl yazılacağı ve tekzibin içerik kaldırma, arama sonuçlarından çıkarma ve davalarla ilişkisi.
Tekzip nedir, kimler kullanabilir?
Cevap ve düzeltme hakkının dayanağı Anayasa’nın 32. maddesidir; basın bakımından ayrıntılı düzenleme 5187 sayılı Basın Kanunu’nun 14. maddesindedir (sözlüğümüzdeki tekzip maddesine de bakabilirsiniz). Hak, süreli bir yayında kişilerin şeref ve haysiyetini ihlal edici veya kişilerle ilgili gerçeğe aykırı bir yayım yapıldığında doğar. Bundan zarar gören kişi cevap ve düzeltme yazısı gönderebilir; sorumlu müdür de bu yazıyı hiçbir düzeltme ve ekleme yapmaksızın yayımlamak zorundadır. Öğretide “kişi” kavramının tüzel kişileri de kapsadığı kabul edilir (yayın kuruluşlarına ilişkin 6112 sayılı Kanun tüzel kişileri açıkça sayar); dolayısıyla şirket, kendisine ilişkin haber hakkında cevap verebilir, haberde adı geçen yöneticinin de ayrı bir hakkı vardır. Hak sahibi ölürse hakkı mirasçılardan biri kullanabilir.
Hak yalnızca süreli yayınlara karşı kullanılır. 7418 sayılı Kanun’la (Resmî Gazete 18 Ekim 2022, sayı 31987) Basın Kanunu’nun 2. maddesindeki süreli yayın tanımına internet haber siteleri açıkça eklendi: internet ortamında belirli aralıklarla haber veya yorum niteliğinde içerik sunmak üzere kurulan ve işletilen süreli yayınlar. Değişik 4. maddeye göre internet haber siteleri, bir içeriğin ilk kez sunulduğu tarihi ve sonraki güncelleme tarihlerini her erişimde değişmeyecek şekilde içeriğin üzerinde göstermek; elektronik tebligat adresi dahil iletişim bilgilerini ana sayfadan doğrudan ulaşılabilen bir iletişim başlığı altında bulundurmak zorundadır. Sosyal medya hesapları, forumlar ve yorum platformları kural olarak bu tanıma girmez.
Süreler adım adım
14. madde, her adımın bir öncekine bağlı olduğu kısa bir yasal takvim öngörür.
| Adım | Süre | Kim yapar veya karar verir | Basın Kanunu |
|---|---|---|---|
| 1. Cevap ve düzeltme yazısının gönderilmesi | Yayım tarihinden itibaren iki ay (mirasçı için bir ay eklenir) | Zarar gören kişi, sorumlu müdüre | m. 14/1, 14/7 |
| 2. Yazının yayımlanması | İnternet haber sitesi: yazının alındığı tarihten itibaren en geç bir gün. Günlük süreli yayın: en geç üç gün. Diğer süreli yayınlar: üç günden sonraki ilk nüsha | Sorumlu müdür | m. 14/1 |
| 3. Yazı yayımlanmazsa veya usule aykırı yayımlanırsa başvuru | Yayım süresinin bitiminden veya usule aykırı yayım tarihinden itibaren 15 gün | Zarar gören kişi, bulunduğu yer sulh ceza hâkimliğine | m. 14/4 |
| 4. Karar | Üç gün içinde, duruşma yapılmaksızın | Sulh ceza hâkimliği | m. 14/4 |
| 5. Kanun yolu | Acele itiraz; yetkili makam üç gün içinde karar verir ve bu karar kesindir | İtirazı inceleyen yetkili makam | m. 14/5 |
| 6. Karar sonrası yayım | 2. adımdaki süreler kararın kesinleşmesinden veya itiraz kararının tebliğinden itibaren yeniden işler | Sorumlu müdür | m. 14/6 |
| 7. Kesinleşmiş karara uyulmaması | Para cezası; hâkim ayrıca yazının, masrafı yayın sahibince karşılanmak üzere, iki internet haber sitesi ile tirajı yüz binin üzerindeki iki gazetede ilan şeklinde yayımlanmasına karar verir | Sorumlu müdür ve bağlı olduğu yetkili; yayın sahibi cezanın ödenmesinden müteselsilen sorumlu | m. 18 |
İki aylık süre öğretide hak düşürücü süre olarak görülür. Yargıtay, kanun yararına bozma talebi üzerine verdiği bir kararda, son günü pazara denk gelen iki aylık sürenin izleyen iş gününe uzayabileceğini kabul etmiş; hâkimin üç günlük karar süresinin başvurucuyu değil yargı merciini bağladığını belirtmiştir (Yargıtay 19. Ceza Dairesi, E. 2018/6833, K. 2018/13076, 10.12.2018). Bir günlük yayım süresi yazının alındığı tarihten başladığından alındı tarihi ispatlanabilir olmalıdır; uygulamada yazılar çoğunlukla noter aracılığıyla ya da sitenin elektronik tebligat adresine gönderilir.
İnternet haber sitelerinde tekzip: aynı sayfa, URL bağlantısı ve bir hafta ana sayfa
2022 değişikliğinden bu yana internet haber sitesinin sorumlu müdürü, cevap ve düzeltme yazısını hiçbir değişiklik yapmadan, aldığı tarihten itibaren en geç bir gün içinde, ilgili yayının yer aldığı sayfa ve sütunlarda, URL bağlantısı sağlayarak, aynı puntolarla ve aynı şekilde yayımlamak zorundadır. Anayasa Mahkemesi, basılı yayınlara ilişkin kuraldaki “ilgili yayının yer aldığı sayfa ve sütunlarda” ibaresini Anayasa’ya aykırı bulmamış; cevabın asıl yayının yer aldığı yerde yayımlanmasının aynı okura ulaşmanın en etkili yolu olduğunu ve yayınla bozulan dengeyi yeniden kurduğunu belirtmiştir (E. 2016/165, K. 2017/76, 15.3.2017).
İkinci kural yayından kalkan haberlerle ilgilidir. Haber hakkında erişimin engellenmesi veya içeriğin çıkarılması kararı uygulanırsa ya da site içeriği kendiliğinden kaldırırsa, düzeltme ve cevap metni o sitede ilk yirmi dört saati ana sayfada olmak üzere bir hafta süreyle yayımlanır. Yayında kalan bir haberin yanında cevabın ne kadar süre durması gerektiği Kanun’da açıkça yazmaz; bu nedenle üst yazıda cevabın haberle birlikte tutulmasını isteyin ve yayımlanan metni kayıt altına alın.
İnternet haber siteleri yayımladıkları içerikleri, talep eden Cumhuriyet başsavcılığına teslim edilmek üzere iki yıl saklamak zorundadır (m. 10). Bu, sizin kendi kaydınızın yerini tutmaz: herhangi bir yazı göndermeden önce haberi, URL’sini ve tarihlerini kayıt altına alın. Yöntemleri dijital delil tespiti yazımızda anlattık.
Hâkimin yayımlanmasına karar vereceği tekzip metni nasıl yazılır?
14. maddeye göre cevap metni hakaret veya tehdit gibi suç unsuru içermemeli, üçüncü kişilerin hukuken korunan menfaatlerine aykırı olmamalı ve cevaba neden olan yayını belirtmelidir. İlgili yazıdan uzun olamaz; cevaba konu yayın yirmi satırdan az bir yazı ya da resim veya karikatürse cevap otuz satıra kadar çıkabilir. Öğretide hâkimin metni değiştirerek yayımlatamayacağı vurgulanır; tek bir sorunlu cümle bütün metnin reddine yol açabilir.
Anayasa Mahkemesi Genel Kurulu, Ahmet Oğuz Çinko ve Erkan Çelik kararında (B. No: 2013/6237, 2.7.2015) gerçeğe aykırı denilen açıklamaların objektif olarak gerçek dışı olması gerektiğini, bunu cevap talep edenin ispatlayıp belgelemesi gerektiğini ve gerçekliğin yayım anındaki görünür gerçeğe göre değerlendirileceğini belirtmiştir. Cevap, düzeltilecek açıklamanın kapsamını aşmamalı ve kendisi bir saldırıya dönüşmemelidir. Yukarıda anılan 2018 tarihli kararında Yargıtay, hâkimin önce haberin şeref ve haysiyeti ihlal edip etmediğini veya gerçeğe aykırı olup olmadığını, ardından basın özgürlüğü kapsamında kalıp kalmadığını inceleyeceğini belirtmiş; bir muhalefet milletvekiline ilişkin haberlerin basın özgürlüğü kapsamında kaldığı sonucuna vararak ve siyasetçilerin eleştiriye daha fazla katlanması gerektiğini vurgulayarak yayım kararına yönelik itirazı reddeden kararı bozmuştur.
- Cevap verdiğiniz her iddiayı belirtin, doğrusunu açık bir dille yazın ve varsa belgelere atıf yapın.
- Metni hak sahibinin ağzından ve olgulara dayalı bir üslupla yazın: gazeteciye yönelik sıfat, suçlama ve dava tehdidi olmasın. Yayın kuruluşundan taleplerinizi ayrı bir üst yazıya koyun.
- Uzunluk sınırına uyun; ilgisiz konulara, tanıtıma, üçüncü kişilerin kişisel verilerine ve gizli bilgilere yer vermeyin.
- Üst yazıda haberin URL’sini ve yayım tarihini belirtin, 14. maddeye dayanın ve yazının yasal süre içinde URL bağlantısıyla yayımlanmasını isteyin. Metni hak sahibi ya da şirketin yetkili imza sahipleri imzalasın; avukat imzalayacaksa özel yetki içeren vekâletname kullanılmalıdır.
Tekzip ne zaman işe yarar, ne zaman haberi büyütür?
Haberde yanlış bir rakam, yanlış şirket ya da kapanmış bir soruşturmanın sürüyormuş gibi gösterilmesi gibi somut ve ispatlanabilir bir maddi hata varsa ve haber yatırımcılara, müşterilere veya çalışanlara ulaşıyorsa tekzip genellikle işe yarar; çünkü düzeltme bu okurların gördüğü sayfada yer alır.
Ters tepebileceği durumlar da vardır. Cevap, yanıtladığı iddiayı yeniden dile getirir ve az okunan bir habere yeniden ilgi çekebilir. Görüşlere veya doğru habere itiraz eden bir metnin reddedilmesi kuvvetle muhtemeldir: kamuyu ilgilendiren konularda gerçeğe uygun haber ve ölçülü yorum basın özgürlüğünün korumasındadır ve Anayasa Mahkemesi, yayın gerçeğe uygunsa şeref ve itibar etkilenmiş olsa bile cevap ve düzeltme talebinin reddedilebileceğini belirtmiştir. Tekzip olguları düzeltmenin aracıdır, eleştiriyi susturmanın değil. Küçük bir hatada editörden gayriresmî düzeltme istemek çoğu zaman daha hızlı ve daha sessizdir. İki aylık süre siz düşünürken de işler.
Tekzip; içerik kaldırma, arama sonuçlarından çıkarma ve davalarla nasıl birlikte kullanılır?
Tekzip haberi yayından kaldırmaz. Geçmiş yılların temel kaldırma aracı olan 5651 sayılı Kanun’un 9. maddesi Anayasa Mahkemesince iptal edilmiş, iptal 10 Ekim 2024’te yürürlüğe girmiş ve Kasım 2026 itibarıyla yerine yeni bir düzenleme yapılmamıştır. Kalan yolları 2024 sonrası içerik kaldırma ve erişim engeli yazımızda özetledik. Aşağıdaki yollar tekziple birlikte yürütülebilir:
- Yayıncıya bildirim. Haber sitesi 5651 sayılı Kanun bakımından aynı zamanda içerik sağlayıcıdır; düzeltme veya kaldırma için yazılı talep, uyarı yönteminin ilk adımıdır.
- Hukuk davası. Türk Medeni Kanunu’nun 24 ve 25. maddeleri uyarınca asliye hukuk mahkemesi kişilik hakkına yönelik saldırının durdurulmasına, hukuka aykırılığın tespitine ve düzeltmenin veya kararın üçüncü kişilere bildirilmesine ya da yayımlanmasına karar verebilir. Tazminat bakımından Basın Kanunu’nun 13. maddesine göre internet haber siteleri veya basılmış eserler yoluyla verilen maddi ve manevi zarardan süreli yayınlarda eser sahibi ile yayın sahibi ve varsa temsilcisi müştereken ve müteselsilen sorumludur; yayın sahibi şirketse anonim şirketlerde yönetim kurulu başkanı, diğer şirketlerde en üst yönetici de şirketle birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludur.
- Suç duyurusu. Haber gerçek bir kişiye yönelik hakaret içeriyorsa şikâyet yoluna gidilebilir. Basın Kanunu’nun 26. maddesine göre internet haber sitesi yoluyla işlenen bir suça ilişkin ceza davası, habere ilişkin suç ihbarının yapıldığı tarihten itibaren dört ay içinde açılmalıdır.
- Arama sonuçlarından çıkarma. İki ay geçtikten sonra ya da eski haberlerde pratik hedef çoğu zaman haberin isim aramalarında çıkmamasıdır; bkz. unutulma hakkı ve eski haberler yazımız.
- Televizyon ve radyo. 6112 sayılı Kanun’un 18. maddesine göre cevap metni yayın tarihinden itibaren altmış gün içinde medya hizmet sağlayıcısına gönderilir ve yedi gün içinde aynı saatte ve aynı programda yayımlanmalıdır; yayımlanmazsa sulh ceza hâkimliği karar verir.
Nereden başlamalı?
- Haberi kayıt altına alın: URL, ilk yayım ve güncelleme tarihleri, ekran görüntüleri ve yargılama ihtimali varsa noter veya mahkeme eliyle delil tespiti.
- İki aylık süreyi ilk yayım tarihinden hesaplayın ve son günü takvime işleyin.
- Tekzibin işe mi yarayacağını yoksa haberi mi büyüteceğini, haberde görüş değil ispatlanabilir maddi hata bulunup bulunmadığını değerlendirin.
- Uzunluk sınırına uyan, hak sahibi veya yetkili imza sahiplerince imzalanmış olgusal bir metin hazırlayın.
- Metni alındı tarihi ispatlanabilecek bir yolla sorumlu müdüre gönderin; bir gün içinde aynı sayfada ve URL bağlantısıyla yayımlanıp yayımlanmadığını kontrol edin.
- Yayımlanmaz veya usule aykırı yayımlanırsa 15 gün içinde sulh ceza hâkimliğine başvurun; bildirim, hukuk davası ve arama sonuçlarından çıkarma yollarını da paralel olarak değerlendirin.
Sık sorulan sorular
Tekzip haberi yayından kaldırır mı?
Hayır. 5187 sayılı Basın Kanunu’nun 14. maddesindeki cevap ve düzeltme hakkı, yayıncıyı cevabınızı haberin yanında yayımlamakla yükümlü kılar; haber yayında kalır. Kaldırma için bir mahkeme kararı, 5651 sayılı Kanun’da kalan yollardan biri veya yayıncının kendi kararı gerekir. Site, yazıyı aldıktan sonra haberi kaldırırsa cevap yine bir hafta yayımlanır.
Şirketler tekzip gönderebilir mi, yoksa yalnızca gerçek kişiler mi?
Hak, şeref ve haysiyeti ihlal edilen veya hakkında gerçeğe aykırı yayım yapılan kişiye aittir ve öğretide şirketler dahil tüzel kişilerin de bu hakkı kullanabileceği kabul edilir; yayın kuruluşları bakımından 6112 sayılı Kanun tüzel kişileri açıkça sayar. Şirket, kendisine ilişkin açıklamalar hakkında yetkili imza sahiplerinin imzasıyla cevap verir. Haberde adı geçen yönetici ise kendisine ilişkin açıklamalar için ayrıca ve kendi adına cevap gönderebilir.
Haber sitesi tekzip yazımızı yayımlamazsa ne olur?
İnternet haber sitesi yazıyı aldığı tarihten itibaren en geç bir gün içinde yayımlamalıdır. Yayımlamazsa ya da metni başka bir yerde veya değiştirerek yayımlarsa, 15 gün içinde bulunduğunuz yer sulh ceza hâkimliğine başvurabilirsiniz. Hâkim dosya üzerinden üç gün içinde karar verir; acele itiraz da üç gün içinde sonuçlanır. Kesinleşmiş karara uymayan sorumlu müdür, 18. madde uyarınca para cezasıyla karşılaşır.
Haber üç ay önce yayımlandı. Tekzip için geç mi kalındı?
Tekzip açısından evet: cevap ve düzeltme yazısı yayım tarihinden itibaren iki ay içinde gönderilmelidir; bir aylık ek süre yalnızca mirasçılar için geçerlidir. Diğer yollar ise açıktır. Yayıncıdan düzeltme veya güncelleme isteyebilir, kişilik hakları ve tazminat için hukuk davası açabilir ya da arama motoruna, reddedilirse Kişisel Verileri Koruma Kurulu’na başvurarak haberin isim aramalarından çıkarılmasını talep edebilirsiniz.
Tekzip sosyal medya paylaşımları veya YouTube videoları için de kullanılabilir mi?
Basın Kanunu’nun 14. maddesi süreli yayınlara uygulanır; internet haber siteleri bu kapsamdadır, sıradan sosyal medya hesapları, forumlar ve yorum platformları ise değildir. Televizyon ve radyo yayınları için 6112 sayılı Kanun’un 18. maddesinde ayrı bir cevap hakkı vardır. Platformlardaki paylaşımlar 5651 sayılı Kanun, platformların kendi usulleri, hukuk mahkemeleri ve suç oluşturan hallerde şikâyet yoluyla ele alınır.
Kaynaklar. Türkiye Cumhuriyeti Anayasası m. 32; 5187 sayılı Basın Kanunu (RG 26.6.2004, sayı 25504) m. 2, 4, 10, 13, 14, 18 ve 26; 7418 sayılı Basın Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun (RG 18.10.2022, sayı 31987) m. 2, 3, 6, 7, 9 ve 28; 6112 sayılı Radyo ve Televizyonların Kuruluş ve Yayın Hizmetleri Hakkında Kanun (RG 3.3.2011, sayı 27863) m. 18; 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu m. 24 ve 25; 5651 sayılı Kanun; Anayasa Mahkemesi, E. 2016/165, K. 2017/76, 15.3.2017 (RG 13.4.2017, sayı 30037); Anayasa Mahkemesi Genel Kurulu, Ahmet Oğuz Çinko ve Erkan Çelik, B. No: 2013/6237, 2.7.2015 (RG 15.9.2015, sayı 29476); Anayasa Mahkemesi, E. 2020/76, K. 2023/172, 11.10.2023; Yargıtay 19. Ceza Dairesi, E. 2018/6833, K. 2018/13076, 10.12.2018. Kanun bağlantıları mevzuat.gov.tr’deki resmî metinlere yönlendirir.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki görüş niteliği taşımaz; somut durumunuz için danışmanlık alınız.
Yazar
-
Tüm yazıları görMümtaz, 2016 yılında kurduğu Vircon Legal'in Yönetici Ortağıdır. Kurucu, yatırımcı ve operatörlere finansman turları, birleşme ve devralmalar (M&A), sınır ötesi şirketleşme ve düzenlemeye tabi alanlarda; kripto-varlık altyapısı, fintech ve oyun dahil; danışmanlık verir; her işe eski bir startup kurucusunun bakış açısını taşır. Legal 500 Recommended Lawyer (2025-2026) seçilmiştir ve Startup Hukuku kitabının ortak yazarıdır. Canonical profile: https://mumtazhacipasaoglu.com · Open-access legal guides: https://github.com/mumtazhpo
Daha fazla Vircon İçgörüleri
Unutulma Hakkı ve Eski Haber Kaldırma: Arama Motorundan Sildirme, KVKK Şikâyeti ve Dava Yolu
13 Kasım 2026Anonim Şirkette Rüçhan Hakkı: Yatırım Turu TTK m.461'i Gerçekte Nasıl Geçer?
26 Ekim 2026Türkiye'de Dijital Banka Lisansı (BDDK): Şartlar, Kısıtlamalar ve İki Aşamalı Başvuru Yolu
12 Kasım 2026Pay Sahibinin Bilgi Alma ve İnceleme Hakkı ile Özel Denetim: Her Yatırımcı Bilgi Hakkının Altındaki Kanuni Taban (TTK m.437-444)
30 Ekim 2026Asgari Sermaye Süresi 31.12.2027'ye Uzatıldı: Startup Sermaye Artırımını Yatırım Turuyla Nasıl Birleştirir?
24 Ekim 2026Türkiye'de Espor Oyuncu Sözleşmeleri: İşçi mi Sporcu mu, İş Kanunu İstisnası, İmaj Hakkı ve Kulüp-Oyuncu-Yayıncı Üçgeni
23 Ekim 2026İlgili Hizmet Alanlarımız
Oyun ve Espor Hukuku
Stüdyo yatırım turları, mülkiyet zinciri, yayıncı ve platform sözleşmeleri, espor.
Hizmet sayfası →Birleşme ve Devralmalar
M&A danışmanlığı: due diligence, yapılandırma, dokümantasyon, müzakere.
Hizmet sayfası →Şirketler Hukuku
Hisse devirleri, sermaye artırımları, yönetim kurulu yapılandırması.
Hizmet sayfası →