Fon getirileri nedir?
Fon getirileri — limited partner’ların (LP) bir VC fonunun başarısını değerlendirmek için kullandığı finansal performans metrikleridir. Hisse senedi piyasalarındaki sürekli fiyat keşfinin aksine, VC fon getirileri çağrılan sermayeye, dağıtılan sermayeye ve gerçekleşmemiş portföy varlıklarının net aktif değerine (NAV) göre ölçülür.
Temel getiri metrikleri
Dört metrik LP raporlamasında ve emeklilik fonu / egemen servet fonu yönetici-seçim süreçlerinde baskındır:
- DPI (Distributed to Paid-In) — LP’lere fiilen iade edilen nakit ÷ çağrılan sermaye. Çekin gerçekten yazılmış olduğu tek metrik.
- TVPI (Total Value to Paid-In) — dağıtımlar + kalan NAV ÷ çağrılan sermaye. Hem gerçekleşmiş hem gerçekleşmemiş değeri kapsar.
- RVPI (Residual Value to Paid-In) — kalan NAV ÷ çağrılan sermaye. TVPI’nin gerçekleşmemiş kısmı.
- IRR — zaman-ağırlıklı getiri, dağıtım hızını yakalar.
- MOIC — toplam getiri katsayısı, zamanı dikkate almaz. TVPI ile bazen birbirinin yerine kullanılır ancak teknik olarak kısmi exit’lerde farklılaşabilir.
Brüt vs. net getiri
Brüt getiriler ücret ve carry öncesidir. Net getiriler ise LP’lerin GP’nin %2 yönetim ücreti ve %20 carried interest sonrası fiilen aldığıdır. “2 ve 20” yapısı tipik olarak 10 yıllık bir fon ömrü boyunca brüt MOIC’i %25-40 oranında aşağı çeker.
Üst-çeyrek performans neye benzer?
Sektör referansları (Cambridge Associates, PitchBook), üst-çeyrek ABD risk sermayesi fonlarının net 3× DPI ve %25+ net IRR hedeflediğini gösteriyor. SPK lisanslı Türk girişim sermayesi yatırım fonları (GSYF) tipik olarak aynı küresel metriklere göre karşılaştırılır — FX volatilitesi ve exit penceresi dinamikleri için ayarlanarak.
Kurucular için pratik etkiler
Kurucular fon-getiri metriklerini nadiren görür ama bu metrikler yatırımcı davranışını şekillendirir: zaten 1× sermayeyi dağıtmış bir fon ileri evre kararlarda sabırlı olabilir; orta yaşta zayıf DPI’ye sahip bir fon exit penceresi için daha sert iter. Yatırımcınızın fon döngüsünde hangi noktada olduğunu bilmek term sheet ve exit zamanlama konuşmalarında işinize yarar.
İlgili: Güç Yasası, Carry, IRR, MOIC, J Eğrisi.