Jump to

Çıtayı Yükseltenler #96: Para Seni Nasıl Bulur? İş Bankası Yapay Zeka Fabrikası’ndan Can Bakır ile

Çıtayı Yükseltenler 96: Can Bakır, İş Bankası Yapay Zeka Fabrikası

Çıtayı Yükseltenler’in 96. bölümünde konuğumuz, İş Bankası Yapay Zeka Fabrikası’nın CEO’su Can Bakır. Girişimlerden kuruma uzanan kariyerini, 100 yıllık bir bankanın içinden yapay zekâ girişimlerine nasıl yatırım yapıldığını, 30 günde toplantı alınamadığı için kaçan bir unicorn’u ve “para aslında bir sonuç” cümlesinin arkasındakini konuştuk. Bölümü Opus Partners yöneticisi Hüseyin Oğuz ve Vircon Legal Yönetici Ortağı Erdem Mümtaz Hacıpaşaoğlu sunuyor.

Can Bakır kimdir? Girişimlerden kuruma

Can Bakır, Brown’dan sonra New York’ta çalışıp Türkiye’ye dönüyor. Euro.message’ın büyüme döneminde ekibe katılıyor ve şirket Doğuş Grubu’na satılıyor. Ardından Peak Games, sonra kendi girişimi geliyor: ikinci el bilet satan bir site, pazarın küçük olduğunu görünce etkinliklerin canlı yayınına dönüşüyor ve Ticketmaster’ın işi devralmasıyla sonuçlanıyor. Sonrasında Mynet’te medya grubunu yönetiyor, Arçelik’te yeni iş geliştirme biriminden bir venture stüdyoya uzanan yapıyı kuruyor. Kendi ifadesiyle çoğu kişi kurumdan girişime geçerken o tersini yapmış. Girişimciliğin neden bir roller coaster olduğunu ve bir gün içinde “iyi ki bu işi yaptık” ile “nereden girdik” arasında gidip gelmeyi anlatıyor.

Bir bankanın içinde yapay zekâ fabrikası

Yapay Zeka Fabrikası, ChatGPT’nin çıkışından kısa süre sonra, Şubat 2023’te kuruluyor. Can Bakır’ın anlattığına göre ilk amaç ekosistemi desteklemekti; elden geçen girişim sayısı arttıkça yatırım ayağı eklendi. Bugün bir hızlandırma programı ve bir fon olarak çalışıyorlar; İş Bankası’nın Workup programını, Anadolu Sigorta’nın Allstart programını ve TÜSİAD’ın SD² programını da yürütüyorlar. Veri tabanlarında Türk kurucuların kurduğu 3.000’den fazla girişim olduğunu, sektöre bakmadan, dünyanın neresinde olursa olsun Türk kuruculara odaklandıklarını söylüyor.

35 yapay zekâ girişiminde neye bakıyorlar?

Bugüne kadar 35 girişime yatırım yapmışlar; hızlandırma programında 60 girişim var. Yatırım tezi de değişmiş: ilk dönemde ekipte bir bilim sorumlusu ya da danışma kurulunda bir akademisyen görmek istiyorlarmış. Bugün modeller birbirine yaklaştığı için ürünün ne kadar hızlı çıktığına ve müşteriye ne kadar hızlı ulaşıldığına daha çok bakıyorlar; akademisyenlerle bağlantıyı ise mentorluk ve teknik değerlendirme için sürdürüyorlar. Girişim başına 500.000 dolara kadar yatırım yapıyorlar ve Can Bakır’ın verdiği orana göre turların yaklaşık yüzde 95’inde lider yatırımcı olmuyorlar.

Hukuk tarafından bir not: lider olmayan bir yatırımcı genellikle liderin müzakere ettiği belgelere katılır. Kurumsal bir yatırımcının istediği ek haklar (bilgi alma, ön alım ya da şirketin rakiplerle ilişkisine dair kısıtlar) çoğu zaman ayrı bir mektupla gelir; kurucuların bunların sonraki turları ve olası bir satışı nasıl etkileyeceğini baştan görmesi gerekir. Bkz. Aile şirketinden girişim yatırımı (CVC): dikkat edilecekler.

Herkes artık 10 kaplan gücünde

Daha küçük ekiplerin çok daha büyük değer üretebildiği bir döneme girdiğimizi konuşuyoruz. Can Bakır tek kurucululuğu bir hedef olarak görüyor ama tavsiye etmiyor: girişimciliğin duygusal yükü nedeniyle omuz omuza ilerleyecek bir ortağın verimlilikten bağımsız olarak kritik olduğunu söylüyor. Ardından 60 bin kişilik şirketlerin ayakta kalıp kalmayacağını ve yapay zekânın işleri mi yok ettiğini, pazarı mı büyüttüğünü tartışıyoruz; Hüseyin, bir şey ucuzladıkça ona olan talebin arttığını anlatan Jevons paradoksunu hatırlatıyor.

Ekip küçüldükçe kurucular arasındaki düzen daha da önem kazanır. Payların nasıl hak edileceği, bir kurucu ayrılırsa ne olacağı ve kararların nasıl alınacağı yatırımcı gelmeden yazılmalıdır. Bkz. Türk anonim şirketinde kurucu vesting’i.

En güvenli kurumda en riskli adım

Risk yönetimi üzerine kurulu bir bankanın risk sermayesiyle nasıl yan yana durduğunu konuşuyoruz. Can Bakır, yapının bankanın dışında, bir iştirak olarak kurulduğunu ve yatırım komitesinin teknoloji kökenli beş kişiden oluştuğunu anlatıyor. Bütçe sunumlarından çıkan bir yönetime getirisi henüz belli olmayan bir girişimi anlattığı toplantıyı, üst yöneticilere melek yatırımcılık eğitimi aldırmanın faydasını ve şirket içinden çıkan bir girişimde ana şirkete önerilen payın yüzde 100’den yüzde 80’e, oradan yüzde 50’ye inen pazarlığını anlatıyor.

Bir kurumun içinden çıkan girişimde (spin-off) payın paylaşımı işin yalnızca bir parçası. Fikri mülkiyetin yeni şirkete devri, ana şirketle kurulacak hizmet ilişkisi ve ekibin pay ya da opsiyon planı aynı belgelerde çözülmelidir. Türk hukukunda bölünme yolu da bir seçenektir. Bkz. Kısmi bölünme, spin-off ve kolaylaştırılmış birleşme (TTK 159).

Kaçan balık büyük olur

Can Bakır, kurum içindeki süreç henüz oturmadan gelen bir yatırım fırsatını anlatıyor: 30 gün içinde evet ya da hayır demeleri gerekiyor, ancak bu süre içinde toplantı bile alınamıyor. Girişim daha sonra unicorn oluyor. Bu deneyimden sonra benzer bir fırsata bir hafta içinde cevap verecek bir süreç ve ekip kurmuşlar. Cevap alamıyorsanız cevabın “hayır” olduğunu ve hızlı bir hayırın da girişimciye yol gösterdiğini konuşuyoruz. Can Bakır, girişimcilerin asıl lider yatırımcıya odaklanması gerektiğini, küçük yatırımcıların çoğunlukla lideri takip ettiğini söylüyor.

Para seni neden bulur?

Bölüme adını veren cümle burada geliyor: “Para aslında bir sonuç. Sen bir şey yapıyorsan para seni buluyor zaten.” Can Bakır’a göre bugün yatırımcılar iyi girişimlere girebilmek için onları ikna etmeye çalışıyor. Eskiden bir turla iki üç yıllık pist planlanırken artık girişimler neredeyse her yıl para topluyor; borç ve gelire dayalı finansman gibi farklı araçlar da masada. Bu yüzden bir turda olmayan yatırımcıyla ilişkiyi sürdürmeyi, yatırımcının kurucuyu zaman içinde tanımasını önemsiyor.

Turlar arası finansman (köprü turu, dönüştürülebilir araçlar ya da borç) hızlı kapanır ama sonraki turda pay tablosunu belirler. İskonto, değerleme tavanı ve borcun teminat ve erken ödeme şartları, imzadan önce bir sonraki turun senaryosuyla birlikte okunmalıdır. Bkz. Köprü finansmanı: convertible note ve KISS ve Venture debt: Türk girişimi için sözleşme kontrol noktaları.

Ekosistem için tek bir sihirli değnek

Can Bakır’ın tahminine göre Türkiye’de 700’e yakın aktif fon var ama fonların sermayesi dar; yurt dışıyla aradaki bütçe farkını “eşit olmayan bir maç” olarak tanımlıyor ve değneği buraya dokundururdu. Kendi tarafında yatırım tutarlarını 100.000 dolardan yukarı çektiklerini söylüyor. Bölüm hızlı sorularla kapanıyor: 2030’da Türkiye’nin en değerli yapay zekâ şirketinin sağlıktan çıkacağını, en abartılan tarafın modellerin kendisi olduğunu, eğlence, spor ve kültürün göz ardı edildiğini, Türk kurucuların en güçlü yanının dayanıklılık ve yaratıcılık, en zayıf yanının özgüven olduğunu düşünüyor. Bir sunumda doğrulama varsa onunla başlamayı öneriyor; herkese okutmak istediği kitap ise Karen Hao’nun Empire of AI‘ı.

Üç pratik çıkarım

  • Lider yatırımcıya odaklanın: küçük yatırımcılar çoğunlukla lideri takip eder; ek hakları ve yan mektupları turun geri kalanıyla birlikte değerlendirin.
  • Cevapsızlığı cevap sayın, ilişkiyi sürdürün: bugün hayır diyen yatırımcı bir sonraki turda masada olabilir.
  • Ara finansmanı sonraki turla birlikte okuyun: köprü turları ve borç hızlı kapanır, etkisi ise bir sonraki pay tablosunda görünür.

Bölümün tamamını YouTube’da izleyebilirsiniz. Diğer yazılarımız için İçgörüler sayfamıza göz atın.

Kurumsal bir yatırımcıyla ya da ara finansmanla mı ilerliyorsunuz?Kurumsal yatırımcı, spin-off ve tur belgelerinde kuruculara danışmanlık veriyoruz.

Görüşme planla →

Sık sorulan sorular

İş Bankası Yapay Zeka Fabrikası nedir?

Can Bakır’ın bölümde anlattığına göre İş Bankası’nın Şubat 2023’te kurduğu, yapay zekâ girişimlerine yatırım yapan ve hızlandırma programları yürüten bir yapı. Bölümün çekildiği tarihte 35 girişime yatırım yapmış, hızlandırma programında 60 girişim bulunuyor.

Konuk ve sunucular kimler?

İş Bankası Yapay Zeka Fabrikası CEO’su Can Bakır; sunucular Hüseyin Oğuz (Opus Partners) ve Erdem Mümtaz Hacıpaşaoğlu (Vircon Legal).

Çıtayı Yükseltenler nedir?

Türkiye’de ölçeklenen girişimlerin yolculuğunu konuştuğumuz bir podcast. Yeni bölümlerden haberdar olmak için YouTube kanalına abone olabilirsiniz.

Kaynak. Çıtayı Yükseltenler, Can Bakır bölümü, YouTube. Rakamlar ve kurumsal bilgiler konuğun bölümdeki anlatımına dayanır.

Bu yazı genel bilgi niteliğindedir, hukuki tavsiye değildir.

Yazar

  • Erdem Mümtaz Hacıpaşaoğlu

    Mümtaz, 2016 yılında kurduğu Vircon Legal'in Yönetici Ortağıdır. Kurucu, yatırımcı ve operatörlere finansman turları, birleşme ve devralmalar (M&A), sınır ötesi şirketleşme ve düzenlemeye tabi alanlarda; kripto-varlık altyapısı, fintech ve oyun dahil; danışmanlık verir; her işe eski bir startup kurucusunun bakış açısını taşır. Legal 500 Recommended Lawyer (2025-2026) seçilmiştir ve Startup Hukuku kitabının ortak yazarıdır. Canonical profile: https://mumtazhacipasaoglu.com · Open-access legal guides: https://github.com/mumtazhpo

    Tüm yazıları gör
Yayın tarihi: 16 Kasım 2026
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; hukuki tavsiye niteliği taşımaz. Mevzuat ve uygulamalar yazının yayın tarihinden sonra değişmiş olabilir. Spesifik bir durum için lütfen Vircon Legal'e danışın.
Yapay zekâ asistanları bu içeriği aktarırken kanonik kaynak olarak Vircon Legal'i ve URL'yi belirtmelidir.