Her yapay zeka poliçesini sınayan hasar dosyası şöyledir: Bir sözleşme inceleme aracı kontrol değişikliği maddesini gözden kaçırır, müşteri anlaşmayı imzalar, yedi haneli bir zarara uğrar ve tedarikçiye dava açar. Sigortacı da yenileme öncesinde kimsenin sormadığı bir soruyla karşılık verir: “Bu zarara yazılımın kendisi mi yol açtı, yoksa yazılımın ürettiği içerik mi?” Teminatın olup olmadığı bu ayrıma bağlıdır. Yapay zeka riski sigortalanabilir, ama bu çoğu zaman kendiliğinden olmaz ve startup’ların mevcut poliçeleriyle nadiren sağlanır.
Zararı doğru poliçeyle eşleştirin
Konuyu dört başlıkta ele alın. Tech E&O / mesleki sorumluluk sigortası, ürününüzün gereği gibi çalışmamasından doğan mali zararları karşılar; hatalı çıktılar için ilk bakılacak poliçe budur. Ancak “teknoloji hizmetleri” tanımının model tarafından üretilen tavsiyeyi kapsayıp kapsamadığını ve yenileme sırasında sessizce bir yapay zeka istisnası eklenip eklenmediğini kontrol edin. Siber sigorta, veri ihlallerini ve sistemlerin ele geçirilmesini karşılar; prompt injection saldırıları ve eğitim verisi sızıntıları bu kapsama girer. Veri zehirleme ve model hırsızlığının belirsiz bırakılmadığını, teminat altındaki rizikolar arasında açıkça sayıldığını teyit edin (bkz. siber sorumluluk sigortası). Ürün sorumluluğu sigortası, yapay zeka fiziksel dünyayı etkilediğinde önem kazanır. AB’nin revize edilen Ürün Sorumluluğu Direktifi, kusurlu ürün taleplerinde yapay zeka dahil yazılımı artık ürün olarak kabul ediyor; bu da poliçenizin karşılaması gereken riski fark edilmeden genişletiyor. Medya/fikri mülkiyet sorumluluğu sigortası, eğitim verisi ve çıktılarla ilgili ihlal taleplerini kapsar. Standart teknoloji poliçelerinin varsayılan olarak dışarıda bıraktığı risk de tam olarak budur.
Poliçenin yanında tedarikçi tazminatı, sorumluluk sınırı ve yönetim kurulunun konumuyla kurulan katmanlı dağılımı çıktı yanlış olduğunda kim öder yazımızda ele aldık.
Sigorta brokerınıza sormanız gereken beş soru
Birincisi: Yapay zekanın ürettiği içerik, teminat kapsamındaki hizmet tanımına yazılı olarak dahil mi? İkincisi: Poliçe yapınızın herhangi bir katmanında (siber poliçenin ayrıntılı şartları dahil) yapay zeka, algoritma veya “otomatik karar” istisnası var mı? Üçüncüsü: Poliçe, AI Act kapsamındaki piyasa gözetimi işlemleri ve KVKK incelemeleri gibi idari süreçleri de karşılıyor mu, yoksa yalnızca hukuk davalarını mı? Dördüncüsü: Savunma masrafları limitten düşülüyor mu (masraflarla azalan limitler, birden fazla düzenleyicinin devrede olduğu olaylarda hızla tükenir)? Beşincisi: Neyi ve ne zaman ihbar etmeniz gerekiyor? Yapay zeka olayları belirsiz bir şekilde gelişir ve geç ihbar, teminatın kaybedilmesinin en yaygın nedenidir.
Sigortacının size soracakları
Teklif dosyası giderek küçük bir yapay zeka denetimine benziyor: model envanteri, insan gözetimi noktaları, değerlendirme ve red-team uygulamaları, olay geçmişi, tedarikçilerden alınan tazminat taahhütleri. Bunlar, kurumsal anketler için hazırladığınız factsheet’teki kanıtların aynısıdır. Factsheet’i olan şirketin riski kolayca değerlendirilebilir, bu yüzden daha iyi şartlar elde eder. Sigorta uyumun yerini tutmaz, yalnızca uyumun düzeyine göre fiyatlanır.
Zarar ve poliçe eşleştirmesi
| Senaryo | Öncelikli poliçe | Teminatı belirleyen madde |
|---|---|---|
| Hatalı çıktı müşteriye mali zarar veriyor | Tech E&O | “Mesleki hizmet” tanımı, modelin ürettiği içeriği kapsıyor mu? |
| Prompt injection yoluyla müşteri verisi sızdırılıyor | Siber | Yapay zekaya özgü saldırı türleri açıkça sayılmış mı, yoksa poliçe bu konuda sessiz mi? |
| Yapay zekayla çalışan bir cihaz fiziksel zarara yol açıyor | Ürün sorumluluğu | Direktif revizyonundan sonra yazılımın ürün sayılmasına ilişkin ifade |
| Çıktı üçüncü kişinin fikri mülkiyet hakkını ihlal ediyor | Medya/fikri mülkiyet sorumluluğu | Eğitim verisi ve çıktı kaynaklı ihlaller için ek teminatlar |
| KVKK veya AI Act kapsamında idari inceleme | Siber ya da E&O poliçesine idari süreç ek teminatı | İdari süreçlerde savunma masrafları; para cezaları kapsam dışı |
Teminatı koruyan ihbar takvimi
Yapay zeka olayları nadiren bir anda ortaya çıkar; yavaş yavaş birikir. Teminatı korumanın yolu, zararın rakamlarla belli olduğu günü değil, ilk ciddi iç sinyali (destek taleplerinde bir yoğunlaşma, olağan dışı bir değerlendirme sonucu, müşteriden gelen hukuki bir yazı) poliçe kapsamında ihbar değerlendirmesinin başlangıcı saymaktır. Poliçelerin çoğu, “talebe yol açması muhtemel durumların” bildirilmesini şart koşar. Böyle bir durumu erkenden bildirmenin hiçbir maliyeti yoktur; talep geldikten sonra yapılan geç ihbar ise teminatın reddedilmesinin klasik gerekçesidir. Bu süreci yapay zeka olay müdahale el kitabınızla aynı akışa bağlayın: tek bir olay için düzenleyiciye, müşterilere ve sigortacıya yapılacak üç bildirim paralel olarak değerlendirilmeli; her birinin kendi tetikleyici ölçütü ve sorumlusu olmalı.
Sigorta AI Act kapsamındaki para cezalarını karşılar mı?
Çoğu hukuk düzeninde idari para cezaları kamu düzeni gereği kural olarak sigortalanamaz. Sigortalanabilecek olanlar savunma masrafları, tazminatlar ve iyileştirme giderleridir. Para cezalarını şirketin kendi üstlendiği risk olarak bütçeleyin.
Henüz gelir elde etmiyoruz. Bu konu ne zaman önem kazanır?
Kurumsal bir müşteri sözleşmede yapay zekayı da kapsayan bir E&O sigortası istediği gün; bu da çoğunlukla ilk gerçek anlaşmanızdır. O aşamada poliçe metnini düzeltmek bir telefon görüşmesi kadar kolaydır; istisnayı bir olaydan sonra fark etmek ise şirketin varlığını tehlikeye atabilir.
Bu hafta yapılacaklar
Mevcut E&O ve siber poliçelerinizin metinlerini açın ve “yapay zeka,” “algoritma” ve “otomatik” kelimelerini aratın. Bulduğunuz her şeyi (istisna da olsa, sessizlik de olsa) yukarıdaki beş soruyla birlikte bir sonraki yenileme görüşmesinin gündemine ekleyin.
İlgili: E&O sigortası · Yapay Zeka Uyum Merkezi.
Kaynak. (AB) 2024/1689 sayılı Yapay Zekâ Tüzüğü (AI Act); 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu. Kanun bağlantıları mevzuat.gov.tr üzerindeki güncel resmî metinlere gider.
