Para üç farklı biçimde dağıtık defterlere taşınıyor: özel sektörün çıkardığı stablecoin’ler, tokenize banka mevduatı ve toptan mutabakat için merkez bankası parası. Eurosistem 21 Eylül 2026’da, toptan tokenize varlık işlemlerinin merkez bankası parasıyla mutabakatını sağlayan Pontes’i devreye aldı. AB stablecoin kurallarını 30 Haziran 2024’ten beri uyguluyor; ABD’de GENIUS Act en geç 18 Ocak 2027’de yürürlüğe giriyor. Türkiye’de bu rejimlerin karşılığı yok. Elimizde 2021 tarihli bir ödemelerde kripto varlık yasağı, stablecoin için ayrı bir kategori öngörmeyen bir kripto varlık lisans kanunu ve platformlardan stablecoin çekimini sınırlayan bir MASAK tebliği var. Ekim 2026 itibarıyla bu tablonun Türk fintech’leri, şirket hazineleri ve kurucular için ne anlama geldiğini aşağıda özetliyoruz.
Tokenize paranın üç biçimi
Üçünü birbirinden ayıran, hamile kimin borçlu olduğudur. Stablecoin, özel bir ihraççının genellikle dolar veya avroya karşı sabit değerde tutmayı taahhüt ettiği bir tokendır. Tokenize mevduat, dağıtık deftere kaydedilmiş bir banka mevduatıdır; alacak yine bankaya karşıdır. Merkez bankası dijital parası ise doğrudan merkez bankasının yükümlülüğüdür ve halka yönelik (perakende) ya da bankalar ve piyasa altyapıları için (toptan) olabilir.
| Özellik | Stablecoin | Tokenize mevduat | Merkez bankası dijital parası |
|---|---|---|---|
| İhraççı | Özel ihraççı (AB’de elektronik para tokenı yalnızca kredi kuruluşu veya elektronik para kuruluşu tarafından) | Banka | Merkez bankası |
| Hukuki niteliği | AB: varlığa dayalı token veya elektronik para tokenı; ikincisi elektronik para sayılır. ABD: “payment stablecoin” | Mevduat. EBA’ya göre tokenizasyon bu niteliği “kendiliğinden değiştirmez”; MiCA mevduatı kapsam dışı bırakır | Merkez bankası parası. TCMB dijital Türk lirasını kripto varlık değil, itibari paranın bir biçimi olarak tanımlıyor |
| Faiz | Elektronik para tokenlarında (MiCA md. 50) ve ABD payment stablecoin’lerinde (GENIUS Act Sec. 4(a)(11)) yasak | Her mevduatta olduğu gibi mümkün | TCMB’nin ana senaryosu faizsiz model |
| Türkiye’deki durum (Ekim 2026) | 6362 sayılı Kanun’a göre kripto varlık; ödemelerde kullanılamaz (TCMB Yönetmeliği); platform çekimleri sınırlı (MASAK 29 Sıra No.lu Tebliğ) | Özel düzenleme yok; mevduat kabulü kredi kuruluşlarına ait (Bankacılık Kanunu md. 60) | Dijital Türk lirası Ar-Ge projesinin ikinci fazında; tedavül kararı açıklanmadı |
Türkiye’de çıkış noktası: ödemelerde kripto yok
TCMB’nin Ödemelerde Kripto Varlıkların Kullanılmamasına Dair Yönetmeliği (RG 16.4.2021, Sayı 31456) 30 Nisan 2021’den beri yürürlükte; güncel metin ilk yayımlanan hâliyle aynı. Madde 3/2’ye göre kripto varlıklar “ödemelerde doğrudan veya dolaylı şekilde kullanılamaz”. Madde 3/3, bu kullanıma yönelik hizmet sunulmasını da yasaklıyor. Madde 4/1 uyarınca ödeme hizmeti sağlayıcıları, ödeme hizmetlerinde ve elektronik para ihracında kripto varlıkların doğrudan veya dolaylı kullanıldığı iş modelleri geliştiremez. Madde 4/2 ise ödeme ve elektronik para kuruluşlarının kripto varlık alım satım, saklama, transfer veya ihraç platformlarına ya da bu platformlardan yapılacak fon aktarımlarına aracılık etmesini yasaklıyor.
Yönetmeliğin kripto varlık tanımı, “itibari para, kaydi para, elektronik para, ödeme aracı, menkul kıymet veya diğer sermaye piyasası aracı” olarak nitelendirilenleri dışarıda bırakıyor. Bizim okumamıza göre dolar stablecoin’i bu tanımın içinde kalıyor. Lisanslı bir kuruluşun deftere kaydettiği TL cinsi elektronik paranın tanım dışında kalıp kalmayacağı ise belirsiz.
Kripto ve MASAK mevzuatında stablecoin
7518 sayılı Kanun (RG 2.7.2024, Sayı 32590), 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu’nun 3/1-(bb) bendine geniş bir kripto varlık tanımı ekledi: dağıtık defter veya benzeri teknolojiyle elektronik olarak oluşturulup saklanabilen, dijital ağlarda dağıtılan ve “değer veya hak ifade edebilen” gayri maddi varlıklar. Kripto varlık hizmet sağlayıcıları 35/B maddesi uyarınca SPK izni almak zorunda. 99/A-1 maddesine göre yurt dışı platformların Türkiye’de yerleşiklere yönelik faaliyeti izinsiz hizmet sağlayıcılık sayılıyor; Türkiye’de iş yeri açılması, Türkçe internet sitesi veya Türkiye’de yerleşiklere tanıtım ve pazarlama bunun için yeterli. Kanun’da stablecoin’e özgü bir kategori yok; USDT veya USDC bakiyesi düz bir kripto varlık. Ayrıntı için KVHS uyum sayfamıza bakabilirsiniz.
Stablecoin’e en yakın düzenleme MASAK Genel Tebliği (Sıra No: 29) (RG 28.6.2025, Sayı 32940). Tebliğin 4/4 maddesi, “bir veya birden fazla resmî para birimi de dahil olmak üzere başka bir değere, hakka veya bunların birleşimine referans vererek istikrarlı bir değeri korumayı amaçlayan” kripto varlıkları kapsıyor. Platformların aracılık ettiği bu varlıkların çekimlerinde, başka platformlara transferler dahil, günlük 3.000 ABD Doları ve aylık 50.000 ABD Doları karşılığı limit uygulanıyor; Tedbirler Yönetmeliği’nin 24/A-1 maddesinin (tam seyahat kuralı bilgisi) uygulandığı durumda limitler 2 kat uygulanabiliyor. Tüm kripto varlıklara uygulanan 4/3 maddesi ise kayıtsız cüzdanlara ve bilgi paylaşma yükümlülüğü olmayan yurt dışı sağlayıcılara yapılan çekimlerde alım, takas veya yatırmadan sonra en az 48 saat (ilk çekimde 72 saat) bekleme getiriyor. Genel tablo için MASAK yükümlülükleri yazımıza göz atabilirsiniz.
TL stablecoin ve elektronik para sorusu
Bu bölüm bir düzenleyici görüşü değil, bizim analizimizdir. 6493 sayılı Kanun’un 3/1-(ç) bendi elektronik parayı; kabul edilen fon karşılığı ihraç edilen, elektronik olarak saklanan, ödeme işlemleri için kullanılan ve ihraççı dışındaki kişilerce de ödeme aracı olarak kabul edilen parasal değer olarak tanımlıyor. Geri ödenebilir ve üçüncü kişilerce ödemede kullanılan bir TL tokenı bu tanıma oldukça yakın düşüyor. 18/1 maddesi elektronik para ihracını bankalar, PTT ve TCMB’den izin almış elektronik para kuruluşlarıyla sınırlıyor; 28. madde ise izin almaksızın elektronik para kuruluşu gibi faaliyet göstermeyi bir yıldan üç yıla kadar hapis ve beş bin güne kadar adli para cezasıyla yaptırıma bağlıyor. Halktan geri ödenmek üzere fon toplanırsa, mevduat kabulünü kredi kuruluşlarına ayıran 5411 sayılı Bankacılık Kanunu’nun 60. maddesi de gündeme gelebilir.
Lisans da sorunu tek başına çözmüyor. Aynı token büyük olasılıkla 6362 sayılı Kanun anlamında kripto varlık olacak; TCMB Yönetmeliği ise ödeme hizmeti sağlayıcılarının elektronik para ihracında kripto varlık kullanmasını yasaklıyor. MiCA bu çakışmayı elektronik para tokenlarını elektronik para sayarak çözdü; Türkiye’de böyle bir köprü yok. Ayrıca SPK’nın III-35/B.2 sayılı Tebliği’nin 16/4 maddesi, başka bir kurumun düzenleme alanına giren varlıkların token olarak satış veya dağıtımında platformlara o kurumun mevzuatındaki şartların yerine getirildiğini teyit etme yükümlülüğü yüklüyor; bir TL tokenının dağıtımına aracılık eden platform, TCMB kurallarına uyulduğunu da teyit etmek zorunda kalacaktır.
Tokenize mevduatta tablo daha sade. EBA’nın Aralık 2024 raporu, mevduat alacağının deftere kaydedilmesinin “alacağın temel niteliğini ve dolayısıyla mevduat olarak düzenleyici nitelendirmesini kendiliğinden değiştirmediğini” tespit ediyor. Türk hukukunda tokenize mevduata özgü bir kural yok; bir Türk bankasının deftere kaydettiği mevduat, genel ilkeler çerçevesinde Bankacılık Kanunu anlamında mevduat olarak kalır. TCMB yasağının böyle bir tokena uzanıp uzanmayacağı ise test edilmedi; Yönetmeliğin tanımı “kaydi para”yı dışarıda bırakıyor.
Dijital Türk lirası ve toptan merkez bankası parası
TCMB’nin 24 Kasım 2025 tarihli İkinci Faz İlerleme Raporu dijital Türk lirasını Türk lirasının dijital biçimi olarak tanımlıyor: merkez bankası ihraç ediyor, kullanıcılar finansal aracılar üzerinden iki katmanlı bir yapıyla erişiyor. Raporda “dijital para bir kripto varlık değildir” ifadesi yer alıyor. Tedavül kararı verilirse, yasal düzenlemeler dahil sürecin yürütüleceği üçüncü faz başlayacak. TCMB 3 Ağustos 2026’da, ekosisteme katılım çağrısında 12 banka ve 6 ödeme ve elektronik para kuruluşuna ait 23 projenin geliştirme ve deney alanı testlerinin yapılacağı üçüncü aşamaya geçtiğini duyurdu; bunların 15’i jetonlaştırma kategorisinde.
Avro bölgesi toptan tarafta daha ileride. ECB’ye göre Pontes, toptan tokenize varlık işlemlerinin merkez bankası parasıyla mutabakatını sağlıyor ve tam uygulamanın 2028’e kadar tamamlanması bekleniyor. Eurosistem, Appia kapsamında 2028’e kadar entegre bir DLT ekosistemi için plan (blueprint) sunmayı hedefliyor. TCMB’nin ilerleme raporunda buna benzer bir toptan mutabakat hizmeti duyurulmuyor.
Türk şirketinin karşılaşacağı AB ve ABD kuralları
MiCA (Tüzük (AB) 2023/1114), varlığa dayalı tokenlara ilişkin Başlık III’ü ve elektronik para tokenlarına ilişkin Başlık IV’ü 30 Haziran 2024’ten beri uyguluyor. Elektronik para tokenı tek bir resmî para birimine referans verir; 48/1 maddesine göre Birlik’te halka arzını yalnızca yetkili kredi kuruluşu veya elektronik para kuruluşu olan ihraççısı ya da ihraççının yazılı onayını alan kişiler yapabilir, 48/2 maddesine göre de elektronik para sayılır. Hamiller tokenı her zaman, itibari değerden ve ücretsiz geri ödetebilir (md. 49). İhraççılar faiz veremez (md. 50). Varlığa dayalı token ihraççısı, AB’de kurulu ve yetkilendirilmiş bir kuruluş ya da kredi kuruluşu olmalıdır (md. 16/1).
GENIUS Act (Public Law 119-27) 18 Temmuz 2025’te onaylandı. Section 20’ye göre kanun, kabulünden 18 ay sonrası (18 Ocak 2027) ile nihai uygulama düzenlemelerinin çıkarılmasından 120 gün sonrasından hangisi önceyse o tarihte yürürlüğe giriyor. ABD’de payment stablecoin’i yalnızca izinli ihraççılar çıkarabilir; bunlar “en az 1’e 1” oranında rezerv tutmak zorunda ve hamillere faiz veya getiri ödeyemez. Kanunun kabulünden üç yıl sonra dijital varlık hizmet sağlayıcıları, Section 3(c) ve 18’deki istisnalar saklı kalmak üzere, izinsiz payment stablecoin’leri ABD’deki kişilere sunamayacak. Tanım, “dağıtık defter teknolojisiyle kaydedilmiş mevduat dahil” mevduatı kapsam dışında bırakıyor.
Üç pratik senaryo
Hazinede USDT veya USDC tutmak. Yukarıdaki kurallar ödemeleri, hizmet sağlayıcıları ve platformları düzenliyor; hiçbiri yalnızca kripto varlık tutan bir şirkete yönelmiyor. Kısıtlar varlığın etrafında: alımı SPK lisanslı bir platformdan yapın, likiditeyi 29 Sıra No.lu Tebliğ limitlerine göre planlayın ve varlığın yabancı bir özel ihraççıya karşı alacak olduğunu unutmayın.
Yabancı müşteriden stablecoin kabul etmek. TCMB Yönetmeliği’nin 3/2 maddesi sınır ötesi satışlar veya yabancı ödeyenler için istisna öngörmüyor; ödeme veya elektronik para kuruluşunuz da kripto platformlarına ya da bu platformlardan fon aktarımına aracılık edemez (md. 4/2). Aksini söyleyen resmî bir açıklama gelene kadar faturalamayı ve tahsilatı düzenlenmiş kanallardan itibari parayla yapın; müşteri dönüşümü Türkiye dışında yapabilir.
TL’ye endeksli token çıkarmak. Banka dışı bir ihraççı elektronik para tekeli, mevduat kabulü yasağı ve TCMB ödeme yasağıyla aynı anda karşılaşır; lisanslı bir kuruluş için de sonuncusu geçerli. Bugün gerçekçi yol TCMB ve SPK ile diyalog ve lisanslı kuruluşlar için dijital Türk lirası ekosisteminin jetonlaştırma kategorisi. Lisans tarafı için ödeme ve elektronik para kuruluşu lisansı sayfamıza bakabilirsiniz.
Nereden başlamalı?
- Her ödeme akışını TCMB Yönetmeliği’nin 3. ve 4. maddelerine göre test edin; satışların kriptoyla tahsilini durdurun.
- Kripto saklamayı SPK lisanslı sağlayıcılarda tutun, 29 Sıra No.lu Tebliğ limitlerini likidite planına yansıtın.
- AB’deki kullanıcılara yalnızca MiCA kapsamında yetkili ihraççıların tokenlarını sunun.
- TL tokenı tasarlamadan önce 6493, 5411 ve 6362 sayılı Kanunlar çerçevesinde yazılı hukuki analiz alın.
- TCMB’nin dijital Türk lirası çalışmalarını ve GENIUS Act düzenlemelerini izleyin; fintech hukuku sayfamız ikisini de takip ediyor.
Türk şirketi tedarikçisine USDT ile ödeme yapabilir mi?
Hayır. Ödemelerde Kripto Varlıkların Kullanılmamasına Dair Yönetmelik’in 3/2 maddesi kripto varlıkların ödemelerde doğrudan veya dolaylı kullanılmasını yasaklıyor; bizim okumamıza göre dolar stablecoin’i de bu Yönetmelik anlamında kripto varlık.
Türkiye’de stablecoin’e özel bir kanun var mı?
Ekim 2026 itibarıyla hayır. 6362 sayılı Kanun stablecoin’leri ayrı bir kategori öngörmeden kripto varlık olarak ele alıyor. MASAK’ın 29 Sıra No.lu Tebliği platform çekimlerine limit getiriyor; ancak MiCA’nın elektronik para tokenı rejiminin Türk hukukunda bir karşılığı yok.
Dijital Türk lirası kullanımda mı?
Hayır. TCMB’nin Kasım 2025 raporu projeyi ikinci Ar-Ge fazında gösteriyor; tedavül kararı verilirse yasal süreçler üçüncü fazda yürütülecek. Seçilen banka ve ödeme ve elektronik para kuruluşları, TCMB’nin ekosisteme katılım çağrısı kapsamında projelerini deney alanında test ediyor.
Kaynak. Ödemelerde Kripto Varlıkların Kullanılmamasına Dair Yönetmelik (RG 16.4.2021, Sayı 31456), md. 3-5; 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu (RG 30.12.2012, Sayı 28513), md. 3/1-(bb), 35/B ve 99/A (7518 sayılı Kanun ile değişik, RG 2.7.2024, Sayı 32590); MASAK Genel Tebliği (Sıra No: 29) (RG 28.6.2025, Sayı 32940), md. 4; Tedbirler Yönetmeliği (RG 9.1.2008, Sayı 26751; RG 7.10.2026, Sayı 33393’e kadar değişiklikleriyle), md. 24/A; 6493 sayılı Kanun (RG 27.6.2013, Sayı 28690), md. 3/1-(ç), 18 ve 28; 5411 sayılı Bankacılık Kanunu (RG 1.11.2005, Sayı 25983 Mükerrer), md. 60; SPK III-35/B.2 sayılı Tebliğ (RG 13.3.2025, Sayı 32840), md. 16/4; TCMB Dijital Türk Lirası İkinci Faz İlerleme Raporu (24.11.2025); TCMB Basın Duyurusu 2026-33 (3.8.2026); Tüzük (AB) 2023/1114 (MiCA) (OJ L 150, 9.6.2023), md. 2/4, 3/1-(6)-(7), 16, 48-50 ve 149; EBA Tokenize Mevduat Raporu (Aralık 2024); ECB Pontes basın açıklaması (21.9.2026); GENIUS Act, Public Law 119-27, Sec. 2(22), 3, 4(a) ve 20.
Bu yazı genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır ve hukuki tavsiye niteliği taşımaz; somut durum için hukuki destek alınmalıdır.
Yazar
Daha fazla Vircon İçgörüleri
MASAK Eşikleri 7 Ekim 2026'da İkiye Katlandı: Ödeme, E-Para ve Kripto Şirketleri İçin Yükümlülükler
8 Ekim 2026MASAK'ın Hawala ve Kiralık Hesap Rehberleri: Ödeme, E-Para ve Kripto Şirketleri Ne Yapmalı? (Ekim 2026)
20 Ekim 2026PSD3 ve PSR: AB Ödeme Reformu Türk Ödeme ve Elektronik Para Kuruluşları İçin Ne Anlama Geliyor?
19 Ekim 2026Türkiye'de Açık Bankacılık: Fintech'ler İçin Pratik Hukuki Rehber (2026)
18 Ekim 2026Türk Kripto Şirketleri için MiCA: Geçiş Döneminden Sonra AB Müşterisi, Reverse Solicitation ve İki Lisans Gerçeği
18 Ekim 2026Türk Şirketleri için AB Veri Yasası (Data Act): Bağlantılı Ürünler, Bulut Geçişi ve Eylül 2026 Tasarım Eşiği
15 Ekim 2026İlgili Hizmet Alanlarımız
ICO'lar & Kripto Para Birimleri Blockchain
Kripto varlık regülasyonu, token arzı, exchange ve custody lisansı.
Hizmet sayfası →Birleşme ve Devralmalar
M&A danışmanlığı: due diligence, yapılandırma, dokümantasyon, müzakere.
Hizmet sayfası →Startup Hukuku
Kuruluş, kurucu sözleşmeleri, ESOP, term sheet ve regülasyon.
Hizmet sayfası →