Çok az oyun tamamen şirket içinde yapılır. Stüdyolar bir port için dış programcı, karakter ve çevre için bir sanat evi, müzik için besteci, sertifikasyon için QA tedarikçisi, bütün bir platform sürümü için ortak geliştirme partneri tutar. Bu ilişkilerin her biri stüdyonun tamamen sahip olması gereken bir şey üretir ve her biri, bu sonucu kendiliğinden vermeyen iki Türk hukuku alanına tabidir: riski, bedeli, kabulü ve ayıbı dağıtan 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu (TBK) m.470–486’daki eser sözleşmesi ve kodun, sanatın ve müziğin kime ait olduğuna karar veren, her hakkı ayrı gösteren yazılı bir devir isteyen 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu (FSEK). Bu yazı sözleşmenin nasıl nitelendirileceğini, FSEK m.18’deki işveren kuralının dış geliştiriciye neden ulaşmadığını, m.48, 50 ve 52’den geçen bir devrin nasıl kaleme alınacağını, milestone ve kabulün m.474–479 uyarınca nasıl işlediğini, gecikme ve ayıpta stüdyonun ne yapabileceğini, iki yıllık zamanaşımının nasıl işlediğini ve deneyimli stüdyoların eklediği hükümleri anlatır: kaynak kod emaneti, tacirin indirim isteyemediği cezai şart, üçüncü kişi varlıkları için garanti, veri koruma ve gizli iş ilişkisi riski. Yayıncı sözleşmesi ve kullanıcı içeriği yazılarımızın devamıdır.
Eser sözleşmesi mi, hizmet sözleşmesi mi, vekâlet mi?
TBK m.470 eser sözleşmesini, yüklenicinin bir eser meydana getirmeyi, iş sahibinin de bunun karşılığında bir bedel ödemeyi üstlendiği sözleşme olarak tanımlar. Bir teslimata, bitmiş bir yapıya, şartnameyi karşılayan bir varlık setine, bir yerelleştirme paketine ilişkin sözleşme eser sözleşmesidir ve sonucu üretme riski yüklenicidedir. Zamana ilişkin bir sözleşme, altı ay boyunca günlük ücretle müşterinin ekibine yerleştirilen üç mühendisten oluşan bir ekip, sağlayıcının sonuç değil özen borçlandığı hizmet veya vekâlet ilişkisine daha yakındır; müşterinin işi günlük olarak yönettiği yerde ilişki özünde 4857 sayılı İş Kanunu m.2 ve 8 anlamında iş ilişkisi olabilir ve kıdem, ihbar ve sosyal güvenlik sonuçları doğurur; iş hukuku yazımız testi anlatır. Nitelendirme önemlidir çünkü çareler farklıdır: yalnızca eser sözleşmesi iş sahibine m.475’teki ayıp haklarını ve m.473’teki öngörülen gecikme nedeniyle dönme hakkını verir. TBK m.471 uyarınca yüklenici edimini iş sahibinin haklı menfaatlerini gözeterek sadakat ve özenle ifa eder; özen ölçüsü benzer alanda iş üstlenen basiretli bir yüklenicinin meslekî ve teknik kurallara uygun davranışıdır; kişisel özellikleri önem taşımıyorsa işi başkasına yaptırabilir ve aksine âdet veya anlaşma yoksa araç ve gereçleri kendisi sağlar. m.472 yükleniciyi kendi sağladığı malzemenin ayıbından satıcı gibi sorumlu tutar ve iş sahibinin malzemesinin ya da başka bir durumun eserin gereği gibi veya zamanında meydana getirilmesini tehlikeye düşürdüğü anlaşılırsa bunu hemen bildirmesini ister, bildirmezse sonuçlarına katlanır; yazılım bağlamında bu, müşterinin motor sürümünün, sanat hattının veya şartnamesinin sonucu veremeyeceğini işaret etme yükümüdür.
Mülkiyet: devir neden yazılı ve kalem kalem olmalı?
Her biçim altında ifade edilen bilgisayar programları ve bir sonraki aşamada program sonucu doğurması koşuluyla hazırlık tasarımları FSEK m.2/1 uyarınca ilim ve edebiyat eseridir; sanat, müzik ve metin kendi kategorilerinde eserdir. Eser sahibi onu meydana getiren gerçek kişidir ve m.18/2 mali hakları kullanma yetkisini yalnızca memur, hizmetli ve işçilerin işlerini görürken meydana getirdikleri eserler için çalıştırana, tüzel kişilerin uzuvları için tüzel kişiye verir; dış geliştirici bunların hiçbiri değildir, dolayısıyla stüdyo yazılı olarak devralmadığı hiçbir şeye sahip olmaz. m.18/3 yapımcı ve yayımcı için bunu açıkça söyler: mali hakları ancak eser sahibiyle yapacakları sözleşmeye göre kullanabilirler. Devrin kendisi m.48–52’ye tabidir. m.48, eser sahibinin mali hakları süre, yer ve içerik bakımından sınırlı veya sınırsız, karşılıklı veya karşılıksız devretmesine ya da kullanma ruhsatı vermesine izin verir; ancak üçüncü fıkrası henüz vücuda getirilmemiş veya tamamlanacak bir esere ilişkin bu tür tasarrufları batıl sayar. m.50 sipariş sözleşmesini kurtarır: bu tasarruflara ilişkin taahhütler eser henüz vücuda getirilmeden yapılmış olsa da geçerlidir; eser sahibinin ileride vücuda getireceği eserlerin bütününe veya belirli bir türüne ilişkin taahhütler ise her iki tarafça bir yıl önceden ihbarla feshedilebilir. Standart yapı bu nedenle geliştirme sözleşmesinde devir taahhüdü ile her milestone tesliminde imzalanan fiilî devirdir ya da eserin her parçası meydana geldiği anda devir olarak işleyen ve milestone kabul belgeleriyle teyit edilen bir hükümdür. m.52, mali haklara dair sözleşme ve tasarrufların yazılı olmasını ve konuları olan hakların ayrı ayrı gösterilmesini şart koşar; “tüm hakları” devreden bir hüküm yetmez ve Türk uygulaması işleme (m.21), çoğaltma (m.22), yayma (m.23), temsil (m.24) ve işaret, ses veya görüntü nakline yarayan araçlarla, dijital iletim dâhil, umuma iletim (m.25) haklarını tüm ülkeler, tüm koruma süresi ve mevcut ile gelecekteki tüm mecralar için sayar. m.49, devralanın hakkı ancak eser sahibinin yazılı muvafakatiyle başkasına devredebileceğini ekler; stüdyo oyunu bir yayıncıya lisanslamak veya IP’yi yurt dışındaki ana şirkete devretmek istiyorsa sözleşme bu muvafakati içermelidir. Birden fazla kişi ayrılmaz bir bütün meydana getirmişse m.10 onları adi şirket hükümlerine tabi birlikte eser sahibi sayar ve aksi kararlaştırılmamışsa haklar onları bir araya getiren kişi tarafından kullanılır; ortak geliştirme sözleşmesi bu kişinin kim olduğunu söylemelidir.
Manevi haklar ve üçüncü kişi materyalleri
Manevi haklar devredilemez. m.14 eserin umuma arzı kararını eser sahibine bırakır, m.15 eserin sahibinin adıyla yayımlanıp yayımlanmayacağı kararını, m.16 ise eser sahibinin izni olmadan kısaltma, ekleme ve başka değiştirmeleri yasaklar; işleme, çoğaltma veya yayım tekniği icabı zaruri değiştirmelere izin verir. m.16/3 uyarınca eser sahibi kayıtsız şartsız yazılı izin vermiş olsa bile şeref ve itibarını zedeleyen veya eserin mahiyet ve hususiyetlerini bozan değiştirmeleri menedebilir ve bu yetkiden vazgeçme hükümsüzdür. Geliştirme sözleşmesi bu nedenle eser sahibinin, stüdyonun eseri ad belirtmeksizin değiştirmesine, bütünleştirmesine ve işletmesine rızasını alır; m.16/3’teki çekirdek korumanın kaldığını kabul eder. Üçüncü kişi materyalleri diğer tuzaktır: motorlar, ara yazılımlar, yazı tipleri, stok varlıklar, açık kaynak kütüphaneler ve yapay zekâ üretimi içerik kendi lisanslarıyla gelir; yüklenici teslim ettiği her şeyin özgün veya stüdyonun amaçladığı işletme için usulüne uygun lisanslı olduğunu garanti etmeli ve üçüncü kişi bileşenleri ile lisanslarının listesi bir teslimat kalemi olmalıdır. Stüdyonun kendi kodunun açılmasını gerektirecek copyleft lisanslar ve oyunda kullanımı dışlayan stok varlık lisansları, yayıncının durum tespitinde listeyi incelediğinde karşılaştığı olağan bulgulardır.
Milestone, bedel ve kabul
Kanun’un varsayılan kuralları milestone temelli geliştirmeye iyi oturur. m.479 uyarınca bedel eserin teslimi anında muaccel olur; parça parça teslim ve parçalara göre bedel kararlaştırılmışsa her parçanın bedeli o parçanın tesliminde muaccel olur, milestone ödemelerinin hukuki temeli budur. m.480 götürü bedeli düzenler: yüklenici eser öngörülenden fazla emek gerektirse bile o bedelle yapmakla yükümlüdür, ancak öngörülemeyen durumlar bedelle yapmayı engelliyor veya son derece güçleştiriyorsa hâkimden uyarlama, mümkün değilse dönme isteyebilir; eser daha az emek gerektirse bile iş sahibi bedelin tamamını öder. m.481 bedelin belirlenmemiş veya yaklaşık belirlenmiş olduğu hâlde uygulanır; m.482 yaklaşık bedelin iş sahibinin kusuru olmaksızın aşırı aşılacağı anlaşılırsa iş sahibine dönme hakkı verir. Kabul yüklenicinin koruması, iş sahibinin riskidir. m.474 uyarınca iş sahibi teslimden sonra işlerin olağan akışına göre imkân bulur bulmaz eseri gözden geçirmek ve ayıpları uygun bir sürede bildirmek zorundadır; her iki taraf giderini karşılayarak bilirkişi incelemesi isteyebilir. m.477 uyarınca eserin açıkça veya örtülü kabulünden sonra yüklenici her türlü sorumluluktan kurtulur; kasten gizlenen ve usulüne göre gözden geçirmede fark edilemeyecek ayıplar hariç. Gözden geçirmeyi ve bildirimi ihmal eden iş sahibi eseri kabul etmiş sayılır; sonradan ortaya çıkan ayıp gecikmeksizin bildirilmelidir. Geliştirme sözleşmesi bu nedenle kabul testini ayrıntılı tanımlamalı, her milestone için bir inceleme süresi koymalı, milestone ödemesinin kabul anlamına gelmediğini söylemeli ve ancak ölçekte veya sertifikasyonda ortaya çıkan performans sorunları gibi gizli ayıplara ilişkin talepleri saklı tutmalıdır. m.476, ayıbın yüklenicinin açık ihtarına karşın iş sahibinin verdiği talimattan doğduğu hâlde iş sahibinin ayıp haklarını kaldırır; yüklenicilerin itirazlarını yazılı belgelemesinin nedeni budur.
Gecikme, ayıp ve zamanaşımı
m.473 iş sahibine teslimden önce kullanılabilecek iki hak verir: yüklenici işe zamanında başlamaz, sözleşmeye aykırı olarak işi geciktirir ya da işi kararlaştırılan zamanda bitiremeyeceği açıkça anlaşılırsa iş sahibi teslim gününü beklemeksizin sözleşmeden dönebilir; eserin yüklenicinin kusuruyla ayıplı veya sözleşmeye aykırı meydana getirileceği açıkça görülüyorsa uygun bir süre verip giderilmesini ister, aksi hâlde onarımı veya işe devamı hasar ve masrafları yükleniciye ait olmak üzere üçüncü kişiye verebilir. Teslimden sonra m.475, yüklenicinin ayıptan sorumlu olduğu hâllerde iş sahibine üç seçimlik hak tanır: eser kullanılamayacak veya hakkaniyet gereği kabule zorlanamayacak ölçüde ayıplıysa sözleşmeden dönme, eseri alıkoyup ayıp oranında bedelden indirim, ya da aşırı masraf gerektirmiyorsa masrafları yükleniciye ait ücretsiz onarım; genel hükümlere göre tazminat hakkı saklıdır. m.478 zamanaşımını taşınmaz yapılar dışındaki eserlerde teslimden itibaren iki yıl, yüklenicinin ağır kusuru varsa yirmi yıl olarak belirler. İş sahibi ayrıca m.484 uyarınca yapılmış kısmın karşılığını ödeyip yüklenicinin bütün zararını gidererek sözleşmeyi feshedebilir, ki sözleşmeler bunu genellikle tanımlı bir fesih bedeliyle değiştirir; m.486, yüklenicinin kişisel özellikleri gözetilerek yapılan sözleşmeyi onun ölümü veya kusuru olmaksızın eseri tamamlama yeteneğini kaybetmesiyle sona erdirir ve iş sahibi tamamlanan kısımdan yararlanabilecekse onu kabul edip karşılığını verir. TBK m.179–182’deki ceza koşulu bunları destekler ve TTK m.22, tacir borçlunun aşırı cezanın m.182/3 uyarınca indirilmesini mahkemeden isteyemeyeceğini söyler; iki şirket arasında kararlaştırılan cezai şart aşırılık gerekçesiyle indirilemez; ancak TBK m.27’nin genel sınırları, örneğin borçluyu ekonomik olarak mahvedecek bir ceza bakımından, yine uygulanır. Stüdyolar bunu kaçırılan milestone’lar ile gizlilik ve IP taahhütlerinin ihlali için kullanır.
Emanet, veri ve yüklenicinin çalışanları
Her ciddi outsourcing sözleşmesine üç hüküm daha girer. Kaynak kod ve varlık emaneti ya da en azından stüdyonun kendi depolarına sürekli teslim, yüklenicinin iflasına veya ilişkiyi donduran bir uyuşmazlığa karşı korur; kod olmadan m.484 tazminatı az teselli verir. Yüklenici oyuncu verisine veya telemetriye dokunuyorsa veri koruma devreye girer: 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu anlamında veri işleyendir, bir işleme sözleşmesine ve yurt dışındaysa bir aktarım dayanağına ihtiyaç duyar; oyun stüdyoları için KVKK yazımızda anlattık. Son olarak yüklenicinin kendi çalışanları ve alt yüklenicileri haklarını m.18/2 veya yazılı sözleşmelerle yükleniciye devretmiş olmalıdır ki stüdyoya yapılan devrin aktaracağı bir şey olsun; sözleşme bunu garanti etmeli, stüdyoya alttaki sözleşmeleri görme hakkı vermeli ve yüklenicinin kişisel özellikleri seçimin nedeniyse izinsiz alt yüklenici kullanımını yasaklamalıdır (m.471/3).
Yüklenicimiz, bedelini ödediğimiz için kodun bize ait olduğunu söylüyor. Doğru mu?
Türk hukukunda hayır. Ödeme telif hakkını devretmez; FSEK m.18/2 işçileri kapsar, yüklenicileri değil; m.48 ve 52 her mali hakkı ayrı gösteren yazılı bir devir ister. Bu olmadan stüdyonun elinde en fazla kapsamı tartışmalı bir zımni lisans vardır. Teslim edilmiş işler için hemen bir devir imzalayın ve şablonu düzeltin.
Henüz yaratılmamış eserlerdeki hakları devredebilir miyiz?
Tasarrufun kendisi m.48/3 uyarınca batıldır, ancak devir taahhüdü m.50 uyarınca geçerlidir; sözleşme bir taahhüt içerir ve devir her milestone tesliminde tamamlanır ya da hüküm her parça meydana geldiğinde işleyecek biçimde yazılır ve kabul belgesinde teyit edilir.
Yapı kabulden geçti, iki ay sonra sertifikasyonda çöktü. Talep hakkımız var mı?
Olabilir. Kabul, kasten gizlenen veya usulüne uygun incelemede fark edilemeyecek ayıplar dışında yükleniciyi kurtarır (m.477/1); sonradan ortaya çıkan ayıp gecikmeksizin bildirilmeli (m.477/3) ve dava teslimden itibaren iki yıl içinde açılmalıdır (m.478). Sorunun hiç doğmaması için kabul testini sertifikasyonu içerecek biçimde tanımlayın.
İlgili: sipariş üzerine eser · telif hakkı · cezai şart · kaynak kod emaneti.
Kaynak. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu (m.179–182, 470–486); 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu (m.2, 10, 14–16, 18, 21–25, 48–52); 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu (m.22); 4857 sayılı İş Kanunu (m.2, 8). Mevzuat bağlantıları mevzuat.gov.tr’deki resmî metinlere gider.
Bu yazı genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır ve hukuki tavsiye niteliği taşımaz. Somut bir durumun değerlendirilmesi için hukuki destek alınmalıdır.
Yazar
Daha fazla Vircon İçgörüleri
Share Deal mi Asset Deal mi? Ticari İşletmenin Bütün Hâlinde Devri (TTK m.11/3, TBK m.202) ve İki Yıllık Müteselsil Sorumluluk
5 Kasım 2026Pay Devri Kısıtlamaları: A.Ş.'de Bağlam (TTK m.491–494), Limitedde Genel Kurul Onayı (TTK m.595) ve Pay Sahipleri Sözleşmesi
27 Ekim 2026Türk Stüdyoları için Steam, App Store ve Google Play Sözleşmeleri: Genel İşlem Koşulları, Komisyon, Ödeme, Hesap Kapatma ve DMA
6 Kasım 2026Programlanabilir Hazine: Koşullu Ödeme, Akıllı Sözleşme ve 7/24 Teminat Hareketi (TBK, 6493 s. Kanun)
31 Ekim 2026Startup Esas Sözleşmesi Tasarımı: Hangi Hüküm Esas Sözleşmeye, Hangisi Pay Sahipleri Sözleşmesine (TTK m.339–340, 480)
29 Ekim 2026Türkiye'de Espor Oyuncu Sözleşmeleri: İşçi mi Sporcu mu, İş Kanunu İstisnası, İmaj Hakkı ve Kulüp–Oyuncu–Yayıncı Üçgeni
23 Ekim 2026İlgili Hizmet Alanlarımız
Oyun ve Espor Hukuku
Stüdyo yatırım turları, mülkiyet zinciri, yayıncı ve platform sözleşmeleri, espor.
Hizmet sayfası →İş Hukuku
İş sözleşmeleri, ESOP, fesih, rekabet yasağı, çalışma izni.
Hizmet sayfası →Gizlilik ve Siber Güvenlik
KVKK ve GDPR uyumu, veri ihlali yönetimi, siber güvenlik.
Hizmet sayfası →