Güncelleme — Temmuz 2026: Ulusal kripto lisansları tarihe karıştı; rejim artık MiCA CASP yetkilendirmesi.
Bu yazı, Bison Bank’ın 2022’de Banco de Portugal’dan aldığı ilk banka kripto (VASP) kaydını anlatıyordu. O ulusal kayıt rejimi artık yerini AB MiCA Tüzüğüne bıraktı: MiCA, kripto varlık hizmet sağlayıcılarına 30 Aralık 2024’ten beri uygulanıyor ve Portekiz tam geçiş dönemini kullandı — Banco de Portugal kayıtlı mevcut VASP’lar en geç 1 Temmuz 2026’ya kadar CASP yetkisi almadan faaliyet gösterebildi.
Yerinde bir tesadüfle, Haziran 2026’da yine Bison Bank ilk oldu: Portekiz’in ilk tam MiCA CASP yetkisini aldı. Yeni girişler için “Portekiz’de kripto lisansı” artık MiCA kapsamında CASP yetkilendirmesi demek (hizmet sınıfına göre asgari sermaye 50–150 bin €) — ve AB genelinde pasaportlanabiliyor. Türkiye’den AB kripto yapılanması mı planlıyorsunuz? Kripto ekibimizle görüşün.
Vergilendirme avantajları nedeniyle bir kripto yatırım cenneti olarak bilinen Portekiz, vatandaşları ve işletmeleri için teşvikler sağlamaya devam ediyor. Çeşitli ödeme firmaları, kripto borsaları ve finans kuruluşlarına bu sektörde hizmet vermeleri için lisans verilmiştir.
14 Mart’ta Portekiz Merkez Bankası Banco de Portugal, Hong Kong merkezli Çinli bir özel sermaye grubuna ait bir finans kuruluşu olan Bison Bank’a kripto saklama ve ticareti gibi hizmetler sunması için Sanal Varlık Hizmet Sağlayıcısı (“VASP“) lisansı verildiğini duyurdu. Banco de Portugal, VASP lisanslarını halihazırda zincir içi ödeme firmalarına ve kripto para borsalarına vermiştir. Böyle bir lisans ilk kez bir bankaya veriliyor. Yetkili banka, sanal varlık borsası olarak hizmet vermek üzere bir birim kuracaktır. 1
Verilen Diğer Lisanslar
On-chain ödeme firması olan Utrust, Estonya’da halihazırda bir kripto hizmet sağlayıcı lisansına sahip olduğu için Avrupa Birliği’nde hizmet vermesine izin verilmişti. Ancak Elrond’un Ocak ayında satın aldığı şirket, müşterileri ve iş ortakları için daha güvenilir olacağı için merkez bankası tarafından verilen yeni bir lisansla hizmet vermek istedi. Mart ayında Utrust, Banco de Portugal’dan değişim hizmetleri ve saklama hizmetleri sunmaya, sanal varlıkları transfer etmeye izin veren tüm kategorilerde tam onay aldı. 2
2021 yazında Banco de Portugal, Critoloja ve Mind the Coin adlı iki kripto para borsasına ilk kez VASP lisansı verdi. Criptoloja CEO’su Pedro Borges, onayın Eylül 2020’deki dosyalamadan başlayarak neredeyse dokuz ay sürdüğünü belirtti. Şirketin, kripto para birimlerine yatırım yapmaya ve yerel borsalara güvenmeye istekli vatandaşları bir araya getirmeyi amaçladığını belirtti. Borges ayrıca şirketin farklı profillere sahip kişilere de hizmet sunmayı amaçladığını ve şirketin faaliyetlerini bu şekilde tanıtmayı planladığını belirtti.3
Banco de Portugal, bazı AB üye ülkeleri de dahil olmak üzere farklı ülkelerde kayıtlı bir kripto borsası olarak Luso Digital Assets’e de lisans vermiştir.4
Sırada ne var?
Bu gelişmeler Portekiz’de birçok kuruluşun kripto sektöründe hizmet vermek için lisans başvurusunda bulunmasına yol açmıştır. Nisan ayında Banco de Portugal tarafından beş resmi kayıt talebi ve 60 gayri resmi talep alındığı bilinmektedir.5 Bu gelişmeler göz önünde bulundurulduğunda, yakın gelecekte Portekiz’de benzer birçok başvurunun daha olacağı öngörülmektedir.
Vircon Legal olarak, Portekiz’deki kripto ile ilgili haberler ve blok zinciri ile ilgili diğer gelişmeler hakkında sizi bilgilendirmeye devam edeceğiz.
- https://www.coindesk.com/business/2022/04/14/central-bank-of-portugal-grants-countrys-first-crypto-license-to-a-bank/ (Erişim Tarihi: 09.05.2022).
- https://www.coindesk.com/business/2022/03/16/crypto-payments-firm-utrust-receives-operating-license-from-central-bank-of-portugal/ (Erişim Tarihi: 09.05.2022).
- https://www.coindesk.com/markets/2021/06/18/portugal-grants-first-crypto-exchanges-operating-licenses/ (Erişim Tarihi: 09.05.2022).
- https://www.coindesk.com/markets/2021/06/18/portugal-grants-first-crypto-exchanges-operating-licenses/ (Erişim Tarihi: 09.05.2022).
- https://www.coindesk.com/markets/2021/06/18/portugal-grants-first-crypto-exchanges-operating-licenses/(Erişim Tarihi: 09.05.2022).
Ulusal lisanslardan MiCA pasaportuna — o günden bugüne yay
| Dönem | Banka kriptoya nasıl dokunuyordu | Bugün ne yönetiyor |
|---|---|---|
| 2023 öncesi (bu haber) | Bison Bank’ın Portekiz VASP lisansı gibi ulusal kayıtlar | Aşıldı — ulusal rejimler geçiciydi |
| 2023–2024 | MiCA kabul edildi; CASP lisans çerçevesi tanımlandı | (AB) 2023/1114 sayılı Tüzük |
| 2025’ten beri | Tek CASP izni AB genelinde pasaportlanıyor; bankalar bildirimle kripto hizmeti verebiliyor | MiCA tam uygulamada; ulusal lisanslar dönüştü veya süresi doldu |
| Türkiye bugün | Ayrı ulusal hat — AB pasaportu geçmiyor | 2024 SPKn değişikliği altında SPK lisansı |
AB’de bankaya hâlâ ayrı kripto lisansı gerekir mi?
MiCA altında kredi kuruluşları, düzenleyicilerine bildirim şartıyla, ayrı CASP izni olmadan kripto varlık hizmeti verebilir — Bison Bank benzeri hikâyelerin habercisi olduğu sadeleşme tam da bu.
Bu tarihçe Türk kripto girişimi için ne anlama gelir?
İki rejim, iki dosya: AB CASP izni üye devletler arasında pasaportlanır ama Türk sınırında durur; KVHS lisansı tersine çalışır. Sınır ötesi gruplar ikisini ilk günden planlar.
Bu haftanın ödevi
Yol haritanızda AB kullanıcısı varsa MiCA giriş noktanıza (kendi izniniz mi, bir CASP ile ortaklık mı) bu çeyrek karar verin — izin takvimleri aylarla ölçülür ve bildirim kestirmesi yalnızca bankalara aittir.
Yazar
Bu konu masanızdaysa
Kurucu Akademisi'nde şablonlar ve kontrol listeleri ücretsiz; spesifik bir durum için 30 dakikalık ön görüşme planlayabilirsiniz.
Kurucu AkademisiGörüşme planlayın