IFRS S1 ve IFRS S2 nedir?
IFRS S1 (Sürdürülebilirlikle İlgili Finansal Bilgilerin İfşası için Genel Gereksinimler) ve IFRS S2 (İklimle İlgili İfşalar), ISSB tarafından Haziran 2023’te yayınlanan ilk iki standardıdır. Sermaye piyasası ihtiyaçlarına hizalanmış sürdürülebilirlik ifşaları için temeli oluştururlar. İkisi de 1 Ocak 2024 veya sonrasında başlayan yıllık raporlama dönemlerine uygulanır.
IFRS S1 — Genel Gereksinimler
- Yönetişim: kuruluşun sürdürülebilirlikle ilgili risk ve fırsatları nasıl gözettiği.
- Strateji: iş modeli ve değer zinciri etkileri, beklenen finansal etkiler.
- Risk yönetimi: tanımlama, değerlendirme, önceliklendirme ve izleme süreçleri.
- Metrikler ve hedefler: performans metriklerinin ifşası.
- Bağlantı: sürdürülebilirlik ifşaları finansal tablolarla bağlantılı olmalı (tutarlı varsayımlar, zaman ufukları).
IFRS S2 — İklim İfşaları
- Fiziksel ve geçiş riskleri: tanımlama ve strateji ile finansallar üzerindeki etkiler.
- SGE emisyonları: Scope 1, 2 ve maddi Scope 3.
- İklimle ilgili fırsatlar.
- Sektöre özgü metrikler: kuruluşun sektörü için SASB Standartlarına dayalı.
- İklim dayanıklılığı: senaryo analizi ifşası.
Türkiye’de uygulama
KGK (Kamu Gözetimi Kurumu) IFRS S1/S2’yi TFRS S1/S2 olarak Türkçeye çevirip yayınlamıştır. SPK’nın halka açık şirketler için sürdürülebilirlik raporlama zorunluluğu IFRS S1/S2 uyumlu çerçevede kademeli olarak uygulanıyor. KAP’a sunulan raporlar bu standartlara hizalanmalı.
Yapın: IFRS S2 iklim temeliyle başlayın; veri sistemleri olgunlaştıkça daha geniş IFRS S1 sürdürülebilirlik konularına genişleyin.
Yapmayın: IFRS S1/S2’yi bağımsız görmeyin — finansal raporlamayla aynı yönetişim, iç kontrol ve denetim altyapısına bağlanırlar ve ona bağımlıdırlar.
TSRS’nin pratik sonuçları
Türkiye ISSB tabanını erken benimsedi: KGK’nın TSRS 1 ve TSRS 2 standartları, tanımlı eşikleri aşan şirketlere zorunlu uygulanır ve güvence beklentisi kademeli devreye girer. Sonuçlar borsa şirketlerinin ötesine taşar — bankalar ve büyük kurumsallar iklim verisi taleplerini tedarik zincirine iter; scale-up’lar doğrudan raporlama yükümlülüğünden yıllar önce S2 biçimli anketlerle ticari due diligence’ta karşılaşır. Hukuki risk tutarlılıkta yoğunlaşır: TSRS raporundaki, yatırımcı sunumundaki ve pazarlamadaki sürdürülebilirlik beyanları tek hikâye anlatmalıdır; greenwashing denetimi de beyan-tekeffül riski de aralarındaki boşluklarla beslenir.