Temel model nedir?
Temel model (foundation model); geniş veriyle ölçekli eğitilmiş — genellikle transformer tabanlı — ve uyarlanmak üzere tasarlanmış büyük yapay zeka modelidir: ince ayarlanır, talimatla eğitilir veya sadece prompt’lanarak hiç açıkça eğitilmediği binlerce göreve koşulur. GPT sınıfı dil modelleri, görüntü üreticileri ve çok modlu modeller birer temel modeldir; terim (2021’de Stanford’da türetildi) mühendislik desenini tanımlar, AB hukuku aynı nesneyi genel amaçlı yapay zeka modeli olarak düzenler.
Hukukçular bu desenle neden ilgilenir?
- Değer zinciri paylaşımı: modeli bir şirket eğitir, başkası ince ayarlar, üçüncüsü ürünü konuşlandırır — AI Act görevleri bu zincire dağılır ve esaslı değişiklikle sağlayıcı statüsü el değiştirebilir;
- Devralınan risk: aşağı akış ürünleri; tam denetleyemedikleri eğitim verisi menşe sorunlarını (telif, TDM opt-out, kişisel veri) devralır — yükü bu yüzden tedarikçi sözleşmeleri taşır;
- Yoğunlaşma: pazarın çoğu bir avuç model üzerine kurulu — model sağlayıcı koşulları fiilen endüstri regülasyonudur.
İlgili
Büyük dil modeli, ince ayar, inşa edenler için GPAI kuralları.
İlgili terimler
Bu konu masanızdaysa
Kurucu Akademisi'nde şablonlar ve kontrol listeleri ücretsiz; spesifik bir durum için 30 dakikalık ön görüşme planlayabilirsiniz.
Kurucu AkademisiGörüşme planlayın