1 Kasım 2026’dan itibaren sosyal ağ sağlayıcılar onbeş yaşını doldurmamış çocuklara hizmet sunamayacak. 1 Mayıs 2026 tarihli Resmî Gazete‘de yayımlanan 7578 sayılı Kanunun 22 nci maddesi, 5651 sayılı Kanunun ek 4 üncü maddesini yeniden şekillendiriyor: yaş doğrulama dâhil tedbirler, onbeş yaşını doldurmuş çocuklara ayrıştırılmış hizmet, ebeveyn kontrol araçları ve aldatıcı reklamlara karşı tedbir. En büyük platformlar için ayrıca acil kararlarda bir saatlik süre geliyor. Çekirdek çocuk kuralları için metinde hiçbir büyüklük eşiği yok; topluluk, içerik üretici, flört, sohbet ve eğitim teknolojisi ürünlerinin kapsamda olup olmadığını şimdiden test etmesi gerekiyor.
Sosyal ağ sağlayıcı kimdir?
Tanım 2020’den beri Kanunda. 5651 sayılı Kanunun 2 nci maddesinin birinci fıkrasının (s) bendine göre sosyal ağ sağlayıcı, “Sosyal etkileşim amacıyla kullanıcıların internet ortamında metin, görüntü, ses, konum gibi içerikleri oluşturmalarına, görüntülemelerine veya paylaşmalarına imkân sağlayan gerçek veya tüzel kişileri” ifade ediyor.
Tanımı üç unsur taşıyor: kullanıcı içeriği, sosyal etkileşim amacı ve “internet ortamı”. Son kavram (g) bendinde, “Haberleşme ile kişisel veya kurumsal bilgisayar sistemleri dışında kalan ve kamuya açık olan internet üzerinde oluşturulan ortam” olarak tanımlanıyor. Pratikte:
- Akış, profil, yorum, forum, içerik üretici sayfası ve topluluk alanı sunan ürünler tanıma rahatça giriyor.
- Profil veya kullanıcılar arası etkileşim içeren flört ve eğitim teknolojisi ürünleri büyük olasılıkla kapsamda.
- Sohbet, lonca veya kullanıcı içeriği barındıran oyunlar hem bu rejime hem de ayrı oyun platformu rejimine takılabilir (bkz. 5651 oyun platformu rehberimiz ve oyun platformu uyum sayfamız).
- Yalnızca birebir özel mesajlaşma sunan ürünler, “haberleşme”nin internet ortamı tanımı dışında bırakılmasına dayanabilir. Bu bir savunma argümanı, güvenli liman değil; grup, kanal veya herkese açık profil gibi özellikler argümanı zayıflatıyor.
Tüm sağlayıcılar mı, yalnızca büyükler mi?
Kanunun yazım tekniği bir cevaba işaret ediyor. Ek 4 üncü maddenin birinci fıkrası bir eşikle açılıyor: temsilci rejimi “Türkiye’den günlük erişimi bir milyondan fazla olan yurt dışı kaynaklı sosyal ağ sağlayıcı” için öngörülüyor. Diğer bazı fıkralar da kendi eşiğini tekrarlıyor. Yeni çocuk hükümleri ise tekrarlamıyor: yedinci fıkra doğrudan “Sosyal ağ sağlayıcı, onbeş yaşını doldurmamış çocuklara hizmet sunamaz” diye başlıyor; yirminci ve yirmibirinci fıkralar da hiçbir nitelendirme olmadan “Sosyal ağ sağlayıcı” ile açılıyor.
| Ek m.4 fıkrası (1 Kasım 2026’dan itibaren) | Muhatap | Konu |
|---|---|---|
| 1 | Günlük erişimi 1 milyonu aşan yurt dışı kaynaklı sağlayıcı | Türkiye temsilcisi |
| 3, 4, 6 | Günlük erişimi 1 milyonu aşan yurt içi veya yurt dışı kaynaklı sağlayıcı | 48 saatte cevap, şeffaflık raporu, verilerin Türkiye’de barındırılması yönünde tedbir |
| 7 | Her sosyal ağ sağlayıcı | 15 yaş altına hizmet yasağı, yaş doğrulama, 15 yaş üstüne ayrıştırılmış hizmet |
| 20, 21 | Her sosyal ağ sağlayıcı | Ebeveyn kontrol araçları; aldatıcı reklam tedbirleri |
| 22, 23 | Günlük erişimi 10 milyonu aşan sağlayıcı | Bir saat kuralı; kaldırılan içeriğin yeniden yayınlanmasının önlenmesi |
Lafzi yorumla, 15 yaş altı yasağı, yaş doğrulama, ayrıştırılmış hizmet, ebeveyn kontrolü ve aldatıcı reklam yükümlülüğü yerli veya yabancı, trafiği ne olursa olsun her sosyal ağ sağlayıcıyı bağlıyor. Yalnızca bir saat kuralı ile yeniden yayınlamayı önleme yükümlülüğü en büyük hizmetlere ayrılmış. Bu yoruma göre birkaç bin kullanıcılı bir girişim, yalnızca küçük olduğu için çocuk kurallarının dışında kalmıyor.
Bir çekince: Başkanlık kendi düzenlemesini çıkarana kadar uygulanmaya devam eden ve 2 Ekim 2020 tarihli Resmî Gazete‘de yayımlanan Sosyal Ağ Sağlayıcı Hakkında Usul ve Esaslar (BTK Kurul Kararı), kapsamını Türkiye’den günlük erişimi bir milyondan fazla olan sağlayıcılarla sınırlıyor (m.2/1) ve sosyal etkileşim amaçlı içeriğin ikincil ve yan bir hizmet olarak sunulduğu e-ticaret ve haber siteleri gibi platformları kapsam dışında tutuyor (m.2/4). Bu metin yeni çocuk hükümlerinden önce çıkarıldı ve Kanunu daraltamaz; ancak idari uygulamanın bugüne kadar büyük sağlayıcılara odaklandığını gösteriyor ve 7. fıkraya ilişkin uygulama düzenlemeleri kendi sınırlarını çizebilir.
Yeni yükümlülükler tek tek
15 yaş altına hizmet yok (7. fıkra). Sağlayıcı onbeş yaşını doldurmamış çocuklara hizmet sunamaz ve bunun için “yaş doğrulama dâhil gerekli tedbirleri almakla yükümlüdür”. Yöntem belirtilmemiş; ancak kullanıcının kendi beyan ettiği doğum tarihini “doğrulama” diye savunmak kolay olmayacaktır.
15 yaş üstüne ayrıştırılmış hizmet (7. fıkra). Sağlayıcı “onbeş yaşını doldurmuş çocuklara özgü ayrıştırılmış hizmet sunma konusunda gerekli tedbirleri alır”. Türk hukukunda çocuk kavramı genel olarak onsekiz yaşın altını ifade ettiğinden (örneğin 5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu m.3), pratikte hedef 15-17 yaş grubu. Neyin farklılaşacağı sayılmamış; varsayılan ayarlar, yabancıların temas kurabilmesi, öneri sistemleri ve reklamlar ilk bakılacak yerler.
Yayınlama (7. fıkra). Bu fıkra kapsamında alınan tedbirler sağlayıcının kendi internet sitesinde yayınlanır.
Ebeveyn kontrol araçları (20. fıkra). Araçlar açık, anlaşılır ve kullanıma elverişli olmalı; (a) hesap ayarlarının kontrolüne, (b) satın alma, kiralama ve ücretli üyelik gibi ücrete dayalı işlemlerin ebeveyn iznine veya onayına tabi kılınmasına ve (c) kullanım süresinin izlenmesi ve sınırlandırılmasına ilişkin mekanizmaları içermeli. Oyun platformlarına ilişkin yeni ek 5 inci madde (a) ve (b)’yi içeriyor ancak (c)’yi içermiyor; ekran süresi yükümlülüğü sosyal ağlara özgü.
Aldatıcı reklam (21. fıkra). Sağlayıcı “aldatıcı reklamları engelleyici tedbirleri almakla yükümlüdür”. 5651 sayılı Kanun ne kavramı ne de beklenen tedbirleri tanımlıyor; reklam inceleme, reklam veren kontrolü ve şikâyet akışlarını belgelemek yerinde olur.
Bir saat kuralı (22. fıkra). Türkiye’den günlük erişimi on milyondan fazla olan sağlayıcı, 8/A maddesi uyarınca gecikmesinde sakınca bulunan hâller kapsamında verilen kararların gereğini “derhâl ve en geç bir saat içinde” uygular. 8/A kararları yaşam hakkı, can ve mal güvenliği, millî güvenlik, kamu düzeni, suçun önlenmesi veya genel sağlık gerekçesine dayanıyor; bu maddedeki genel süre dört saat olarak kalıyor. 23. fıkra ise aynı gruptaki sağlayıcılara, Kanun uyarınca çıkarma veya erişim engeli kararına konu yayının yeniden yayınlanmaması için gerekli her türlü tedbiri alma yükümlülüğü getiriyor.
22 nci madde ayrıca 3. fıkradaki 48 saatlik cevap yükümlülüğünü 9 ve 9/A maddeleriyle sınırlı olmaktan çıkarıyor, 4. fıkradaki raporlara 23. fıkrayı ekliyor ve 18. fıkradaki bilgi taleplerinde “en geç üç ay” süresini “derhâl ve onbeş günü geçmemek üzere” Başkanlıkça belirlenecek süreye indiriyor.
Yükümlülük ihlal edilirse
Yaptırım, eski yirminci, yeni yirmidördüncü fıkrada. Değişiklikten sonra metin, altıncı, yedinci, onüçüncü, onaltıncı, onsekizinci, ondokuzuncu, yirminci, yirmibirinci ve yirmiüçüncü fıkralardaki yükümlülükleri yerine getirmeyen sağlayıcıya Başkan tarafından bir önceki takvim yılındaki küresel cirosunun yüzde üçüne kadar idari para cezası verilebileceğini öngörüyor. Çocuk kuralları (7), ebeveyn kontrolü (20), aldatıcı reklam (21) ve yeniden yayınlamanın önlenmesi (23) listede. Bir saat kuralı (22) listede değil ve 22 nci madde bu kurala ayrı bir yaptırım bağlamıyor; 8/A kararlarının yerine getirilmemesi, 8/A ve ek 4 üncü maddede zaten bulunan yaptırımlara tabi.
22 nci madde, yükümlülük yerine getirilmezse işleyecek kademeli bir mekanizma da ekliyor:
- İdari para cezasının tebliğinden itibaren 30 gün: Başkan, Türkiye’de mukim vergi mükelleflerinin sağlayıcıya yeni reklam vermesini yasaklar; yeni sözleşme kurulamaz, para transferi yapılamaz.
- Reklam yasağından itibaren üç ay: Başkan, bant genişliğinin yüzde elli daraltılması için sulh ceza hâkimliğine başvurabilir.
- Bu kararın uygulanmasından itibaren 30 gün: yüzde doksana kadar daraltma için ikinci başvuru; hâkim yüzde elliden düşük olmamak üzere daha düşük oran belirleyebilir. Erişim sağlayıcılar kararı en geç dört saatte uygular.
- Yükümlülük yerine getirilince reklam yasağı kalkar, hâkim kararları kendiliğinden hükümsüz kalır.
Yetkili kurum ve ikincil düzenleme
7590 sayılı Kanunun (31 Temmuz 2026 tarihli ve 33326 sayılı Resmî Gazete) 27 nci maddesinin beşinci fıkrası, 7578 sayılı Kanunun 22 ve 23 üncü maddelerindeki “Kurum” ibarelerini “Başkanlık” olarak değiştirdi; 5651 sayılı Kanunun 2 nci maddesi de artık “Başkanlık”ı Siber Güvenlik Başkanlığı olarak tanımlıyor. Bu yükümlülüklerin denetimi BTK’da değil, Siber Güvenlik Başkanlığında. Yetki devrinin geneli için bu yazımıza bakabilirsiniz.
Ek 4 üncü maddenin son fıkrası uygulama usul ve esaslarını Başkanlığa bırakıyor. Başkanlık kendi ikincil düzenlemelerini çıkarana kadar, 7590 sayılı Kanunla 7545 sayılı Kanuna eklenen geçici 2 nci madde mevcut düzenlemelerin uygulanmasını sürdürüyor. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş 19 Mayıs 2026’da, Bakanlık bünyesinde kurulan çalışma grubunun 15 yaş altı çocukların sosyal medya kullanım esaslarını belirleyeceğini ve ilgili yönetmeliğin 6 ay içinde hayata geçirileceğini ve yaş doğrulamanın başta e-Devlet olmak üzere farklı yöntemlerle, BTK ve Siber Güvenlik Başkanlığı koordinasyonunda kurulacağını açıkladı. Ekim 2026 başı itibarıyla Resmî Gazete’de sosyal ağlarda yaş doğrulamaya ilişkin bir yönetmelik veya usul ve esas tespit edemedik. Kanuni yükümlülükler ise 1 Kasım’da her durumda uygulanmaya başlıyor.
Yaş doğrulama ve KVKK
Yaş doğrulamak kişisel veri işlemek demek; 6698 sayılı KVKK da devrede. Tasarımı üç hüküm çerçeveliyor:
- Madde 4: belirli, açık ve meşru amaç; işlendikleri amaçla bağlantılı, sınırlı ve ölçülü olma; gerekli süre kadar muhafaza. Kimlik profilinin tamamını değil, yaş aralığını kanıtlayacak kadar veri toplayın ve doğrulamadan sonra neyin silineceğine baştan karar verin.
- Madde 5/2: açık rıza aranmayan şartlar arasında “kanunlarda açıkça öngörülmesi” (a) ve “veri sorumlusunun hukuki yükümlülüğünü yerine getirebilmesi için zorunlu olması” (ç) bulunuyor. Seçilen doğrulama akışının hangi şarta dayandığı değerlendirilip kayda geçirilmeli.
- Madde 6: biyometrik veri özel nitelikli kişisel veri; yalnızca 6/3’teki şartlarla ve Kurulun belirlediği yeterli önlemlerle işlenebilir. Yöntem biyometrik veri işliyorsa (örneğin bazı yüz analizi araçları) bu sıkı rejim ayrıca değerlendirilmeli.
Doğrulamayı sizin adınıza yapan tedarikçiler ve yurt dışına aktarım için olağan veri işleyen sözleşmesi ve aktarım analizi gerekiyor. Yöntemlerin karşılaştırması için yaş güvencesi yazımıza bakabilirsiniz.
Nereden başlamalı?
- Her ürün için 2(1)(s) testini yapın ve gerekçeyi kayda alın.
- Yaş doğrulama yöntemini seçin ve veri akışlarını KVKK açısından gözden geçirin.
- 15 yaş üstü deneyimini tanımlayın: varsayılan ayarlar, temas ayarları, öneriler ve reklamlar.
- Hesap ayarları, ücretli işlem onayı ve kullanım süresi sınırını kapsayan ebeveyn kontrollerini kurun.
- Aldatıcı reklam kontrollerinizi belgeleyin.
- 7. fıkra tedbirlerini internet sitenizde yayınlayın.
- Günlük erişiminiz on milyona yakınsa, 8/A kararları için bir saatlik müdahale akışını ve yeniden yükleme kontrolünü test edin.
Türkiye’den günlük erişimimiz bir milyonun altındaysa çocuk kuralları uygulanır mı?
Lafzi yorumla evet. 7, 20 ve 21. fıkralar, ek 4 üncü maddenin başka fıkralarındaki eşikleri kullanmadan her “sosyal ağ sağlayıcı”ya hitap ediyor; yalnızca 22 ve 23. fıkralar günlük erişimi on milyonu aşan sağlayıcılarla sınırlı. Hâlen uygulanan 2020 tarihli usul ve esaslar ise bir milyon eşiğiyle sınırlı olduğundan uygulama düzenlemelerini izlemek gerekiyor.
Kanun yaş doğrulamanın nasıl yapılacağını söylüyor mu?
Hayır. “Yaş doğrulama dâhil gerekli tedbirleri” istiyor, yöntemi açık bırakıyor. Başkanlık usul ve esas belirleyebilir, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı da e-Devlet’in yöntemler arasında olacağını açıkladı; ancak Ekim 2026 başı itibarıyla Resmî Gazete’de bir uygulama metni bulamadık.
Bu kuralları hangi kurum uygulayacak?
Siber Güvenlik Başkanlığı. 7590 sayılı Kanunun 27 nci maddesinin beşinci fıkrası, 7578 sayılı Kanunun 22 nci maddesindeki “Kurum” ibarelerini “Başkanlık” olarak değiştirdi; 5651 sayılı Kanundaki “Başkan” da artık Siber Güvenlik Başkanını ifade ediyor. İdari para cezası ve reklam yasağı kararlarını Siber Güvenlik Başkanı verecek, bant daraltma için sulh ceza hâkimliğine de o başvuracak.
Kaynak. 7578 sayılı Kanun, m.22, 23 ve 27 (1 Mayıs 2026 tarihli ve 33240 sayılı Resmî Gazete); 7590 sayılı Kanun, m.26 ve 27 (31 Temmuz 2026 tarihli ve 33326 sayılı Resmî Gazete); 5651 sayılı Kanun, m.2/1-(g) ve (s), m.8/A ve ek m.4 (güncel metin); Sosyal Ağ Sağlayıcı Hakkında Usul ve Esaslar, m.2 ve 22 (BTK Kurulunun 2020/DK-İD/274 sayılı Kararı, 2 Ekim 2020 tarihli ve 31262 sayılı Resmî Gazete);6698 sayılı KVKK, m.4, 5 ve 6; 5395 sayılı Kanun, m.3; Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı açıklaması, 19 Mayıs 2026.
Bu yazı genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır ve hukuki tavsiye niteliği taşımaz; somut durum için hukuki destek alınmalıdır.
Yazar
Daha fazla Vircon İçgörüleri
Ayrılan Çalışana Rekabet Yasağı ve Müşteri Çalmama: Ne Yazılır, Ne İcra Edilir (TBK m.444–447)
30 Eylül 2026KVKK Saklama ve İmha Politikası: Silme Yönetmeliği Tablo Tablo Ne İstiyor?
12 Ekim 2026AB Yapay Zekâ Tüzüğü Türk Hukukunda: Sağlayıcı ve Deployer İçin Terim ve Yükümlülük Karşılık Tablosu
11 Ekim 2026Yönetim Kurulu Toplantısı Nasıl Yapılır: Nisap, Elden Dolaştırma Kararı, Elektronik Toplantı ve Batıl Kararlar (TTK m.390–392, 1527)
11 Ekim 2026Yabancı Bir Fon Türk Şirketine Doğrudan Yatırım Yapabilir mi? Kimsenin Yatırımcıya Anlatmadığı Kapanış Mekaniği
10 Ekim 2026Türk Startup için Marka Stratejisi: Sınıflar, TÜRKPATENT, AB ve Madrid Protokolü
10 Ekim 2026İlgili Hizmet Alanlarımız
Gizlilik ve Siber Güvenlik
KVKK ve GDPR uyumu, veri ihlali yönetimi, siber güvenlik.
Hizmet sayfası →Oyun ve Espor Hukuku
Stüdyo yatırım turları, mülkiyet zinciri, yayıncı ve platform sözleşmeleri, espor.
Hizmet sayfası →Bilişim Hukuku
SaaS, yazılım lisansı, bulut hizmetleri ve BT sözleşmeleri.
Hizmet sayfası →