TLDR:
Hisse Geri Alımı (Stock Buyback), bir şirketin kendi hisselerini piyasadan veya hissedarlarından satın almasıdır. Dolaşımdaki hisse sayısını azaltır, EPS’i artırır ve hissedar değeri yaratır.
Stock Buyback Nedir?
Şirketler iki yöntemle hisse geri alır: Open market repurchase — borsadan piyasa fiyatından alma (en yaygın), ve Tender offer — hissedarlara premium fiyat teklif etme. Buyback’ler dividend’lara alternatif olarak fazla nakdi hissedara döndürme yöntemidir. ABD’de 2022’de S&P 500 şirketleri $923 milyar buyback yaptı.
Buyback’in Etkileri:
Stock buyback finansal etkileri: Dolaşımdaki hisse azalır → EPS yükselir, Per share metrics iyileşir (sübvansiyon değil, aritmetik), Mevcut hissedarların ownership % artar, Stock price genellikle yükselir (signal effect), CEO compensation linked to EPS olduğunda incentive yaratır, ve Tax-efficient capital return (capital gains < dividend tax for many). Eleştirmenler bu yapay büyüme olduğunu söyler.
Buyback Tartışmaları:
Buyback’ler controversial bir konudur: Pro arguments — capital efficiency, undervalued stock fırsatı, tax efficiency, flexibility (dividend gibi commit etmiyor). Anti arguments — investment yerine financial engineering, executive enrichment (CEO compensation correlate), inequality artırma, R&D yerine buyback yapma. ABD’de 2023’te %1 buyback tax getirildi. Bazı politikacılar buyback’leri yasaklamak istiyor.
Startup’lar İçin Buyback:
Startup buyback farklı: Private company tender offers (Employee Liquidity Events), Vesting buyback (eski çalışanların unvested hisseleri geri alma), Founder/Investor secondary (likidite sağlama), Recapitalization, ve Anti-dilution mekanizmaları. Stripe ve SpaceX gibi şirketler yıllık çalışan tender offer’ları yapıyor (örneğin Stripe 2024’te $65M+ employee tender offer).